Mətbuat İcmalı: İranda siyasi məhbuslara qarşı işgəncə iddiaları (audio)
By Emil Quliyev Vaşinqton 14/08/2009
Dünya mətbuatının yazdığına görə, İranda son hadisələr ölkədə sistem daxili yeni siyasi böhrana gətirib çıxara bilər.
“Reuters”
Reuters xəbər agentliyi İranın dövlət
radiosuna istinadən bildirir ki, ölkənin sərt-xətt tərəfdarı mühafizəkar
ruhanisi mübahisəli 12 iyun prezident seçkilərindən sonra nəzarət altına alınanların sərbəst buraxılması
üçün Qərbin təzyiqlərinə müqavimət
göstərmək üçün məhkəmə keçirilməsinə çağırıb. “İranlılar sərt və düşünülmüş addımlar atılmasını
və Qərbin təzyiqlərinə güzəştə gedilməməsini gözləyir ”- deyə Əhməd Xatəmiyə
istinad edilən yazıda bildirilir. “New York Times”
“New York Times” qəzeti isə yazır ki, Tehran
Universitetində cümə xütbəsində Əhməd Xatəmisöyləyib ki, Britaniya və digər bəzi dövlətlərin Tehrandakı səfirliklərinin
seçkilərdən sonrakı etiraz nümayişlərində əli olub. Qəzet Əhməd Xatəminin İranın güc sahibi olan
86 nəfər ruhanidən ibarət Ali Dini Şuranın üzvü olduğunu xatırladır. Məqalədə deyilir ki, Mehdi Kərrubi həbs olunanların
həbsxanada işəncələrə məruz qalaraq ölməsi iddiasını irəli sürüb. O habelə, öz
internet səhifəsində Tehranın Kəhrizək həbsxanasında qadın və kişi məhbusların
zorlandığını iddia edib. Rəsmiləri isə bu iddiaları əsassız adlandıraraq rədd
edir”. “New York Times” yazır ki, Kərrubinin tənqid atəşi ilə yanaşı digər
məğlub namizəd Mir Hüseyn Musəvi və sabiq prezident Məhəmməd Xatəmi də
sərt-xətt tərəfdarlarına əsəbidirlər. Məqalədə habelə deyilir ki, İnqilab
Şurasının siyasi məsələlər üzrə rəhbəri Yadulla Cavani də bu 3 islahatçını
iğtişaşları qızışdırmaqda ittiham edərək onların həbsinə çağırır.
“Washington Post”
“Washington Post”-un “İslahatçılar İran Ali
liderinin istintaqa cəlb olunmasına çağırır” başlıqlı məqaləsində
deyilir: “Bir qrup islahatçı sabiq qanunverici İranın ən nüfuzlu ruhani qurumu
Ali Dİni Şuraya müraciət edərək ali dini rəhbər Ayətulla Əli Xameneyinin
seçkilərin qanuni hesab olunması barədə qərar vermə səlahiyyətinin
olub-olmamasını araşdırılmasına çağırıb.” Qəzet bu çağırışın məhbusların
işgəncələrə məruz qalmasına dair iddiaların mühafizəkarlar tərəfindən məhkum edilməsi ilə eyni vaxta təsadüf etdiyini
yazır. Məqalədə deyilir ki, bütün ölkə boyu sərt-xətt tərəfdarı ruhanilər islahatçı
lider Mehdi Kərrubinin həbsxanalarla bağlı iddialarına görə həbsinə çağırır.
“Guardian”
Böyük Britaniyanın “Guardian”
qəzeti isə xüsusilə Mehdi Kərrubinin dünənki iddialarına yer verir. Qəzet yazır
ki, Seçkilərdə 3-cü yeri tutmuş Kərrubi İrandakı məhbəsi İraqdakı Əbu Qreyb
həbsxanası ilə müqayisə edib. Mark Tran tərəfindən yazılan məqalədə deyilir ki,
BMT-nin Cenevrədəki İnsan Haqlar Komitəsnin təyin etdiyi müstəqil təhqiqatçı
Manfred Novak iğtitşaşlardan sonra həbs edilən iranlı nümayişçilərlə məhbəsdə pis rəftar olunduğuna dair əsaslı
iddialar əldə etdiyini bildirib.
“Los-Angeles Times”
“Los-Angeles Times” İran qanuni
sisteminin yeni tənqidlər dalğasına məruz qaldığını yazır. Borzu Daraqahinin
Beyrutdan göndərdiyi reportajda deyilir ki, məhbuslarla kobud rəftar,
televiziya ilə nümayiş etdirilən məhkəmə etirafları bu tənqid dalğasının
qaynağıdır. Məqalədə həmçinin yazıldığına görə, rəsmilər 24 yaşlı fransız
əsilli Klitold ReisinTehrandakı Fransa səfirliyinə təhvil verilməsinə işarə
ediblər.
“Associated Press”
“Associated Press” isə yazır ki, İranın
müxalifət lideri Mehdi Kərrubi deyir ki,
o, məhbusların ifadələrini alıb və onlar həbsdə olan zaman onlara qarşı kobud rəftar
olunub və bu məhbuslar digərlərinin işgəncələrə məruz qalaraq öldüyünün şahidi
olub. Agentlik bu iddiaların ruhani liderlər tərəfindən tənqid atəşinə məruz
qaldığını da oxucularının diqqətinə çatdırır.
Radio
Televiziya
![[insert caption here]](/azerbaijani/images/new_york_times_nyt_logo_15012.gif "[insert caption here]"){kind=logo}
“New York Times” qəzeti isə yazır ki, Tehran
Universitetində cümə xütbəsində Əhməd Xatəmi
E-mail
Çap et
