အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုအေနနဲ႕ ျမန္မာႏိုင္ငံ
တြင္းလူ႕အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြ ေၾကာင့္ စစ္အစိုးရကို စီးပြားေရးအရ ပိတ္ဆို႕အေရးယူ ဒဏ္ခတ္မႈေတြ လုပ္ေနတဲ့ၾကားကပဲ အေမရိကန္ စီးပြားေရးကုမၸဏီတခုျဖစ္တဲ့ ရွယ္ဗရြန္ေရနံကုမၸဏီဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံထားၿပီး ဒီကုမၸဏီဟာ ႏိုင္ငံတြင္း လူ႕အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြနဲ႕လည္း ဆက္ႏြယ္ပတ္သက္ေနတယ္လို႕ လူ႕အခြင့္
အေရးအဖဲြ႕တခုက အျပစ္တင္လိုက္ပါတယ္။
ရွယ္ဗရြန္ကုမၸဏီအေနနဲ႕ ဒီအခ်က္ကို
ထည့္မတြက္ဘူး၊ မစဥ္းစားႏိုင္ေတာ့ဘူး
ဆိုရင္ေတာ့ သူ႕ကို အေမရိကန္ဥပေဒနဲ႕အညီ လူ႕အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈမွာ ပတ္သက္တဲ့
အတြက္ တရားစဲြဆိုတာေတြပါ လုပ္သြားမယ္
လို႕ Earth Rights International (ERI) သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္နဲ႕ လူ႕အခြင့္အေရးအဖဲြ႕
ႀကီးက ေျပာလိုက္ပါတယ္။ ဒီအေၾကာင္း ထိုင္းႏိုင္ငံ ဘန္ေကာက္ၿမိဳ႕ကေန
ကိုသားၫြန္႕ဦးက သတင္းေပးပို႕ထားပါတယ္။
ERI အဖဲြ႕အေနနဲ႕ အခုလို ရွယ္ဗရြန္ေရနံကုမၸဏီရဲ႕ လူ႕အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈ
ပတ္သက္ပံုေတြကို ဒီကေန႔ပဲ အစီရင္ခံစာသစ္တရပ္ ထုတ္ျပန္ပါတယ္။ ရွယ္ဗရြန္
ကုမၸဏီဟာ စစ္တပ္ကအုပ္ခ်ဳပ္တဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံက လူ႕အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြ
ကေန ဘယ္လိုအျမတ္အစြန္းေတြယူတယ္၊ လူေတြကို ဖိႏွိပ္ႏိုင္ေအာင္ စစ္အစိုးရကို
ဘယ္လို ေငြေၾကးေထာက္ပံ့ကူညီေနတယ္ ဆိုတာေတြကို ေရးသားထားတာပါ။
အစီရင္ခံစာကိုေတာ့ Human Cost of Energy စြမ္းအင္လုပ္ငန္းေၾကာင့္ လူေတြ နစ္နာဆံုး႐ံႈးမႈျဖစ္ေနတယ္လို႕ အမည္ေပးထားပါတယ္။ ဒီအစီရင္ခံစာနဲ႕ပတ္သက္လို႕
ထိုင္းႏိုင္ငံ ဘန္ေကာက္ၿမိဳ႕က ႏိုင္ငံျခားသတင္းေထာက္မ်ားကလပ္ (FCCT) မွာ သတင္းစာရွင္းလင္းပဲြလုပ္ေတာ့ ERI တာ၀န္ခံျဖစ္တဲ့ ကိုႏိုင္ထူးက ရွယ္ဗရြန္ ေရနံ ထုတ္လုပ္ေရးလုပ္ငန္းေတြေၾကာင့္ ပတ္၀န္းက်င္ေဒသေတြမွာ ဘယ္လို လူ႕အခြင့္ အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြ ရိွေနတယ္ဆိုတာကို အခုလိုေထာက္ျပပါတယ္။
“ဒီေရနံပိုက္လိုင္းတည္ေဆာက္ထားတဲ့ ေဒသတ၀ိုက္မွာျဖစ္ေနတဲ့ လူ႕အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြကေတာ့ အတင္းအက်ပ္ လုပ္အားေပးခိုင္းေစတာ၊ ေပၚတာဆဲြအသံုး
ျပဳတာ၊ ညႇဥ္းပန္းႏွိပ္စက္တာ၊ ဥပေဒမဲ့သတ္ျဖတ္တာ၊ အမ်ဳိးသမီးေတြကို လိင္ပိုင္း
ဆိုင္ရာ အဓမၼျပဳက်င့္တာ၊ လုယက္တာနဲ႕ အျခားလူ႕အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြပါ။
ဒါေတြကို ပိုက္လိုင္းေစာင့္ၾကပ္ရတဲ့ လံုၿခံဳေရးတပ္ရင္းေတြက က်ဴးလြန္ၾကတာပါ။
ဒီတပ္ရင္းေတြဟာ ေဒသခံရြာသားေတြကို ေခၚယူၿပီး ပိုက္လိုင္းေစာင့္ၾကပ္တဲ့ တပ္ေတြ
အတြက္ ရိကၡာပစၥည္းေတြ သယ္ယူခိုင္းပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ေဒသခံေက်းရြာသားေတြကို
ေခၚယူ စစ္သင္တန္းေပးၿပီး ပတ္၀န္းက်င္ေဒသလံုၿခံဳေရးကို ယူခိုင္းပါတယ္။ ဒီေတာ့
ေဒသခံေတြက ဒီစစ္တပ္အတြက္၊ လံုၿခံဳေရးအတြက္ လုပ္ေပးေနရပါတယ္။ ဒါေတြဟာ အခုအခ်ိန္အထိ ျဖစ္ေနတုန္းပါ။”
ဒါေၾကာင့္လည္း ပိုက္လုိင္းတေလွ်ာက္ရိွေနတဲ့ ေဒသခံေတြဟာ အခုလို သူတို႕ခံစား
ေနရတာေတြ၊ လူ႕အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္ခံရတာေတြဟာ ရွယ္ဗရြန္ေရနံလုပ္ငန္း
ေၾကာင့္ျဖစ္တယ္လို႕ ယူဆၾကတဲ့အေၾကာင္းလည္း ERI က သူတို႕ရဲ႕ေတြ႕ရိွခ်က္ကို
ေျပာပါတယ္။ ဒီအျဖစ္အပ်က္ေတြအားလံုးအတြက္ ရွယ္ဗရြန္ေရနံကုမၸဏီအေနနဲ႕
တာ၀န္ရိွတယ္၊ တာ၀န္ယူရမယ္လို႕လည္း ERI က ဆုိပါတယ္။
ျမန္မာႏိုင္ငံ လူ႕အခြင့္အေရးအေျခအေနေၾကာင့္ အေနာက္ႏိုင္ငံေတြ အထူးသျဖင့္ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုက ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေတြကို ကန္႕ကြက္ၿပီး စီးပြားေရးပိတ္ဆို႕ေနတဲ့အခ်ိန္မွာပဲ အေမရိကန္အေျခစိုက္ ရွယ္ဗရြန္ကုမၸဏီက အခုလို လူ႕အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြ ပတ္သက္ေနတာေၾကာင့္ ဒါကို အေမရိကန္
လႊတ္ေတာ္ အစိုးရပိုင္းအထိသိရိွေအာင္ လုပ္သြားရမယ္လို႕လည္း ERI လူ႕အခြင့္အေရး လႈပ္ရွားသူေတြက ေျပာပါတယ္။ ရွယ္ဗရြန္ကုမၸဏီရဲ႕ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈနဲ႕
ပတ္သက္လို႕ လူ႕အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြ ရိွေနတယ္ဆိုတာကို ဒါဟာ ပထမ
အႀကိမ္ အစီရင္ခံစာ ထုတ္ျပန္လိုက္တာေၾကာင့္ ဒီအစီရင္ခံစာနဲ႕ အေမရိကန္
ျပည္ေထာင္စုရဲ႕ ဥပေဒေတြကို ျပန္ဆန္းစစ္စရာနဲ႕ ရွယ္ဗရြန္ကုမၸဏီကိုယ္တိုင္ကလည္း သူ႕လုပ္ငန္းေတြကို ျပန္စစ္ေၾကာစရာျဖစ္လာမယ္လုိ႔ ေမွ်ာ္လင့္တယ္လို႕ ERI ရဲ႕
အမႈေဆာင္ဒါ႐ိုက္တာ ကေစာ၀ါးက ဗီြအိုေအကို အခုလိုေျပာပါတယ္။
“ရွယ္ဗရြန္ဟာ အေမရိကားရဲ႕ ေပၚလစီေရးတဲ့သူေတြအေပၚမွာ ေတာ္ေတာ္ေလး
အာဏာရွိတဲ့အတြက္ က်ေနာ္တုိ႔ရဲ႕ ဒီ Report ကို အေမရိကန္ႏုိင္ငံမွာရွိတဲ့ အန္န္ဂ်ီအုိ
ေတြ၊ Activists ေတြအေနနဲ႔ ေကာင္းေကာင္းမြန္မြန္၊ စနစ္တက်နဲ႔ လုပ္ရမွာျဖစ္တယ္။ ဘာျဖစ္လုိ႔လဲဆိုေတာ့ ဥပမာ AFLCIO ဆုိရင္ က်ေနာ္တို႔ရဲ႕ Report ကို ေစာင့္ေနတာ
ၾကာလွၿပီ။ US Campaign for Burma တို႔ကလည္း ဒီ Report မ်ဳိးကုိ ေစာင့္ေနတာ
ၾကာလွၿပီ။ ဒီ Report မ်ဳိးက ပိုက္လုိင္းတေလွ်ာက္မွာျဖစ္ေနတဲ့ လူ႔အခြင့္အေရးေတြကို ပီပီျပင္ျပင္မွတ္တမ္းတင္ၿပီးေတာ့ ကမာၻကိုျဖန္႔ခ်ိမွာျဖစ္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဒီမွာရွိတဲ့ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြက ျပတ္ျပတ္သားသားနဲ႔ သူတုိ႔ရဲ႕ ဘာေတြကို
ေဆာင္ရြက္ရမလဲ၊ ဘာေတြကို ေျပာင္းလဲရမလဲဆုိတာကို ေဖာ္ျပမွာျဖစ္ပါတယ္။”
ဒါေပမယ့္ ရွယ္ဗရြန္ကုမၸဏီရဲ႕ ထုတ္ျပန္ခ်က္ေတြမွာေတာ့ သူတို႕ေၾကာင့္ လူ႕အခြင့္
အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြ ရိွတယ္ဆိုတာကို ျငင္းဆန္ထားၿပီး သူတို႕အေနနဲ႕ ေဒသတြင္း ဖံြ႕ၿဖိဳးတုိးတက္ေရးအတြက္ ေဒသခံေတြကို ပညာေရးနဲ႕ က်န္းမာေရး ေထာက္ပံ့ကူညီ
တာေတြ လုပ္ေနတယ္လို႕ ဆိုထားပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ လူ႕အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈနဲ႕
ပတ္သက္တဲ့ သက္ေသအခုိင္အမာ သူတို႕မွာ ရိွထားတယ္၊ အခုအစီရင္ခံစာမွာလည္း ေဖာ္ျပထားတယ္လို႕ ကေစာ၀ါးက ေျပာပါတယ္။
“သူတုိ႔ကေတာ့ အၿမဲတမ္းျငင္းေနတာပဲ။ ဒီလူ႔အခြင့္အေရးေတြ မျဖစ္ပါဘူး၊ သူတုိ႔ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈမျဖစ္ေအာင္ ပိုက္လုိင္းေဒသမွာ ဘာေတြဘာေတြ လုပ္ေန
တယ္ဆုိတာ အၿမဲတမ္းေျပာေနတယ္။ ဒါေပမယ့္ အေနအထားတခုမွာ ရွယ္ဗရြန္က
ယူႏုိကယ္ကုိ ၀ယ္လုိက္တဲ့အခ်ိန္မွာ က်ေနာ္တုိ႔မွာရွိတဲ့ သက္ေသအေထာက္အထား
ေတြနဲ႔ ဒီလူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြ ျဖစ္ေနပါတယ္ဆုိတာကို ရွယ္ဗရြန္ကိုတင္ျပ
ႏုိင္ရင္ ရွယ္ဗရြန္ တခုခုလုပ္လာလိမ့္မယ္လို႔ က်ေနာ္တုိ႔ယုံၾကည္ပါတယ္။”
ERI အေနနဲ႕ ရွယ္ဗရြန္ကုမၸဏီက လူ႕အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြမွာ ပါ၀င္ပတ္သက္
တာကို အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု ဥပေဒေတြအရ တရားစဲြဆိုဖို႕ ေနာက္ပိုင္းမွာ
ဆက္လုပ္သြားမယ္လို႕ သတိေပးထားပါတယ္။ အရင္ ယူႏိုကယ္ ေရနံကုမၸဏီတုန္း
ကလည္း ERI အေနနဲ႕ လူ႕အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္ခံရသူ ေဒသခံေတြအစား ယူႏိုကယ္
ကုမၸဏီကို တရားစဲြဆိုခဲ့တာေၾကာင့္ ေနာက္ဆံုး ယူႏိုကယ္ကေန ေဒသခံေတြအတြက္ နစ္နာေၾကးေပးခဲ့ရတဲ့အထိ ေအာင္ျမင္ခဲ့ဖူးပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အခုအဆင့္ကေတာ့
သူတို႕မွာ သက္ေသအေထာက္အထား အခိုင္အမာရိွတယ္ဆိုတာကို အဓိကျပခ်င္တဲ့
သေဘာပါပဲလို႕ ကေစာ၀ါးက ေျပာပါတယ္။ ရွယ္ဗရြန္ကုမၸဏီဟာ ယူႏိုကယ္ကေန
၂၀၀၅ ခုႏွစ္အတြင္းကစလို႕ ရွယ္ယာေတြ ၀ယ္ယူခဲ့တာပါ။ အခု ERI ရဲ႕ အစီရင္ခံစာ
သစ္မွာေတာ့ ၂၀၀၃ ခုႏွစ္ကေန ၂၀၀၈ ခုႏွစ္အတြင္း ပိုက္လိုင္းတ၀ိုက္ ျဖစ္ပ်က္ခဲ့တဲ့ လူ႕အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြကို မွတ္တမ္းတင္ေဖာ္ျပထားတယ္ဆိုေတာ့ ရွယ္ဗရြန္
ကုမၸဏီ လႊဲေျပာင္းကိုင္တြယ္ခ်ိန္မွာ ျဖစ္ပ်က္ခဲ့တာေတြ အမ်ားစုလို႕ ေျပာရမွာပါ။
ဤသတင္းေဆာင္းပါးကို အီးေမးလ္ပို႔ရန္။
ပုံႏွိပ္ရန္လြယ္ကူသည့္စာသား
