၂၀၀၇ ခုႏွစ္အတြင္း ကမာၻတ၀န္း သတင္းစာလြတ္လပ္
ခြင့္ အေျခအေနမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံဟာ ၂၀၀၆ ခုႏွစ္
ကထက္ ေလ်ာ့က်သြားတာကို အသစ္ထုတ္ျပန္လိုက္တဲ့ အစီရင္ခံစာမွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ ႏုိင္ငံေပါင္း ၁၉၅
ႏုိင္ငံကို စစ္တမ္းျပဳစုထားတဲ့ အစီရင္ခံစာကို အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စုအေျခစိုက္ Freedom House အဖြဲ႕က ထုတ္ျပန္လိုက္တာျဖစ္ၿပီး ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕အဆင့္ကို ၁၉၄
အျဖစ္ သတ္မွတ္ထားပါတယ္။ ကိုေက်ာ္ေက်ာ္သိန္းက
အျပည့္အစံု တင္ျပထားပါတယ္။
အစီရင္ခံစာမွာပါတဲ့ ၁၉၅ ႏုိင္ငံထဲမွာ ေျမာက္ကိုရီးယား
က ေအာက္ဆံုးမွာပါ။ ျမန္မာႏိုင္ငံကေတာ့ ေျမာက္ကိုရီး
ယားထက္ တဆင့္ပိုလြတ္လပ္တယ္လို႔ ဆိုရပါမယ္။
၂၀၀၆ ခုႏွစ္နဲ႔ႏိႈင္းယွဥ္ရင္ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ သတင္းစာ
လြတ္လပ္ခြင့္ဟာ ေလးဆင့္ထပ္ၿပီး ေလ်ာ့က်သြားတာ
ေတြ႕ရပါတယ္။ ၂၀၀၆ ခုႏွစ္ အစီရင္ခံစာမွာတုန္းက
ျမန္မာႏိုင္ငံဟာ က်ဴးဘား၊ လစ္ဗ်ား၊ တာ့ခ္ေမနစၥတန္
ႏိုင္ငံတို႔နဲ႔အတူ အဆင့္ ၁၉၀ မွာ ရွိခဲ့ပါတယ္။
ျမန္မာႏိုင္ငံက သတင္းစာလြတ္လပ္ခြင့္အေျခအေန ပိုၿပီး ဆိုးသြားရတဲ့အေၾကာင္းတခ်ဳိ႕ကို အစီရင္ခံစာျပဳစုရာမွာ ပါ၀င္သူတဦးျဖစ္တဲ့ Freedom
House ရဲ႕ အႀကီးတန္းသုေတသနမႉးတဦးျဖစ္သူ မစၥ ကယ္ရင္ ကာလယ္ကာ (Karin
Karlekar) က ဗီြအိုေအကို အခုလို ေျပာျပခဲ့ပါတယ္။
“တကယ္ကေတာ့ မႏွစ္က အစီရင္ခံစာပါ အေျခအေနနဲ႔ ဒီႏွစ္အစီရင္ခံစာပါ အေျခ
အေနက အမ်ားႀကီး မကြာျခားပါဘူး။ ၂၀၀၆ ခုႏွစ္က ျဖစ္ခဲ့တဲ့ျပႆနာေတြ ဒီႏွစ္မွာ ဆက္ျဖစ္ေနတုန္းပါ။ ကြာျခားတာေတြကေတာ့ စက္တင္ဘာလကျဖစ္ခဲ့တဲ့ ဆႏၵျပပြဲ
ေတြကို ႏွိမ္နင္းတာ၊ အဲဒီကာလအတြင္း သတင္းမီဒီယာေတြကို ႏွိမ္နင္းတာ၊ ဂ်ပန္ သတင္းေထာက္တေယာက္ ေသဆံုးသြားခဲ့ရတာနဲ႔ အင္တာနက္ကို ထိန္းခ်ဳပ္ထားတာ
ေတြဟာ ဒီႏွစ္အစီရင္ခံစာမွာ အဆင့္က်သြားရတာရဲ႕ အဓိကအေၾကာင္းအခ်က္တခ်ဳိ႕
ပါပဲ။”
မႏွစ္ကအစီရင္ခံစာမွာေရာ ဒီႏွစ္အစီရင္ခံစာမွာပါ ဆက္တုိက္ေထာက္ျပခဲ့တဲ့ အခ်က္
တခ်က္ကေတာ့ ၁၉၉၆ ခုႏွစ္မွာ စစ္အစိုးရက ထုတ္ျပန္ခဲ့တဲ့ အမိန္႔တရပ္ပါ။ ဒီအမိန္႔မွာ
ႏိုင္ငံေတာ္ကို မတည္မၿငိမ္ျဖစ္ေစႏုိင္တဲ့ ေျပာဆုိမႈကိုပဲျဖစ္ျဖစ္၊ ထုတ္ျပန္ခ်က္ေတြကိုပဲ
ျဖစ္ျဖစ္ ပိတ္ပင္တားျမစ္ထားၿပီး က်ဴးလြန္သူေတြဟာ ႏွစ္ရွည္ေထာင္ဒဏ္ ခ်မွတ္ခံရ
မယ္လို႔ ျပ႒ာန္းထားပါတယ္။
ဒီေတာ့ လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုခြင့္တို႔၊ စာနယ္ဇင္းလြတ္လပ္ခြင့္တို႔ဆိုတာ ႏုိင္ငံေတာ္တည္ၿငိမ္ေရးကို တကယ္ပဲ ၿခိမ္းေျခာက္ႏိုင္ပါသလားဆိုတာ မစၥကယ္ရင္ကို
ေမးေတာ့ သူက …
“မဟုတ္ပါဘူးရွင္၊ က်မ အဲဒီလိုမထင္ပါဘူး။ လူေတြကို လြတ္လြတ္လပ္လပ္ ေျပာဆိုခြင့္
ျပဳတာေၾကာင့္ သိသာထင္ရွားတဲ့ပံုစံမ်ဳိးနဲ႔ ႏုိင္ငံကို မတည္မၿငိမ္ျဖစ္ေစႏိုင္တာ မေတြ႕ရ
ပါဘူး။”
လြတ္လပ္စြာေျပာဆိုခြင့္နဲ႔ စာနယ္ဇင္းလြတ္လပ္ခြင့္ေတြဟာ သူတို႔ခ်ည္းသက္သက္က
အစိုးရနဲ႔ လူထုကို တိုက္႐ိုက္အက်ဳိးျဖစ္တာမ်ဳိး မဟုတ္ေပမယ့္ လူေတြအေနနဲ႔ သတင္း အခ်က္အလက္အမ်ဳိးမ်ဳိးကို က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ ရႏုိင္တဲ့အတြက္ ႏိုင္ငံအဖို႔ အင္မတန္
အက်ဳိးရွိတဲ့ လြတ္လပ္ခြင့္ေတြျဖစ္တယ္လုိ႔ မစၥကယ္ရင္က ေထာက္ျပခဲ့ပါတယ္။
“စာနယ္ဇင္းလြတ္လပ္ခြင့္နဲ႔ စီးပြားေရးဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္မႈအဆင့္တို႔၊ အက်င့္ပ်က္ ျခစား
တာ ေလ်ာ့နည္းမႈအဆင့္တို႔၊ ေကာင္းမြန္တဲ့ အစိုးရအုပ္ခ်ဳပ္မႈအဆင့္တို႔ ၾကားမွာ အေတာ္ေလးအားေကာင္းတဲ့ အဆက္အစပ္ရွိပါတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ တုိင္းျပည္ကို
ေခ်ာေခ်ာေမြ႕ေမြ႕ လည္ပတ္ေစႏိုင္တဲ့ အဖြဲ႕အစည္း ယႏၲရားေတြ ျဖစ္ေပၚလာေရးနဲ႔
ေျပာမယ္ဆုိရင္ သတင္းစာလြတ္လပ္ခြင့္ဟာ အင္မတန္အေရးႀကီးတဲ့ အခ်က္တရပ္ပါ။”
Freedom House အဖြဲ႕က အႀကီးတန္းသုေတသနမႉး မစၥ ကယ္ရင္ ကာလယ္ကာပါ။
ျမန္မာႏုိင္ငံအပါအ၀င္ သတင္းစာလြတ္လပ္ခြင့္မရွိတဲ့ ႏုိင္ငံေတြက အုပ္ခ်ဳပ္သူေတြ
ကေတာ့ မစၥကယ္ရင္တုိ႔နဲ႔ အျမင္မတူတာ အေသအခ်ာပါ။ ကမာၻေပၚကႏိုင္ငံေတြကို ၾကည့္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ သတင္းစာလြတ္လပ္ခြင့္ရွိတဲ့ ႏိုင္ငံအမ်ားစုဟာ မရွိတဲ့ႏုိင္ငံ
အမ်ားစုထက္ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈအားေကာင္းတဲ့ႏိုင္ငံေတြ ျဖစ္ေနတာကို ေတြ႕ရေၾကာင္းပါ။
ဤသတင္းေဆာင္းပါးကို အီးေမးလ္ပို႔ရန္။
ပုံႏွိပ္ရန္လြယ္ကူသည့္စာသား
