 |
အစီရင္ခံစာမ်က္ႏွာဖုံး။
(ပုံ-hrw အင္တာနက္စာမ်က္ႏွာ) |
ျမန္မာစစ္အစိုးရ က်င္းပဖို႔ျပင္ဆင္ေနတဲ့ လူထု
ဆႏၵခံယူပြဲဟာ အတုအေယာင္ ဟန္ျပတခုသာ
ျဖစ္ၿပီး စစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရး အေျခခိုင္ေအာင္လုပ္
တဲ့ လုပ္ငန္းစဥ္တခုသာျဖစ္တယ္ဆုိၿပီး အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုအေျခစုိက္ Human
Rights Watch လူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႕ႀကီးက
ေျပာဆုိပါတယ္။ Vote to Nowhere ဆိုတဲ့
ေခါင္းစဥ္နဲ႔ မဲေပးေပမယ့္ အရာမေရာက္တဲ့
အၾကာင္း ျမန္မာႏုိင္ငံအေျခအေနကို အစီရင္
ခံစာတေစာင္ ေရးသားထားပါတယ္။
အေၾကာင္းစုံကုိ ကိုသိန္းထိုက္ဦးက တင္ျပ
ေပးထားပါတယ္။
ျမန္မာႏုိင္ငံအတြင္းမွာ လူထုဆႏၵခံယူပြဲက်င္းပဖို႔ ျပင္ဆင္ေနေပမယ့္ ဒီ ဆႏၵခံယူပြဲဟာ
လြတ္လပ္ၿပီး တရားမွ်တတဲ့အေျခအေန မရွိဘူးဆုိတာကို လူ႔အခြင့္အေရး ေစာင့္ၾကည့္ ေလ့လာေရးအဖြဲ႔ႀကီးရဲ႕ အစီရင္ခံစာက အဓိက ေထာက္ျပထားတာပါ။ စစ္အစိုးရဘက္
က ႏုိင္ငံေရးဖိႏွိပ္မႈေတြ က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ ဆက္လုပ္ေနသလို ႏုိင္ငံေရးလႈပ္ရွားသူ
ေတြ ဖမ္းဆီးခံေနရတယ္၊ သတင္းဌာနေတြအေပၚ ကန္႔သတ္ခ်ဳပ္ခ်ယ္မႈေတြ ရွိေနတဲ့
တခ်ိန္တည္းမွာ ႏုိင္ငံေရးအစည္းအေ၀းေတြ၊ စည္း႐ုံးခြင့္ေတြ ပိတ္ပင္ခံထားရတဲ့အျပင္ လူထုဆႏၵခံယူပြဲနဲ႔ပတ္သက္လို႔ သီးျခားလြတ္လပ္တဲ့ ေစာင့္ၾကည့္ေရးအဖြဲ႕ေတြ မရွိတဲ့
အေျခအေနမွာ စစ္အစိုးရဘက္က ၿခိမ္းေျခာက္မႈေတြ ရွိေနတာကို လူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႔
ႀကီးရဲ႕ အစီရင္ခံစာမွာ ေဖာ္ျပထားတာပါ။
ဖြဲ႕စည္းပုံနဲ႔ပတ္သက္လို႔ လူေတြၾကားမွာ ေျပာဆိုေ၀ဖန္ေဆြးေႏြးခြင့္ေတြ မရွိသလုိ
ဒီဆႏၵခံယူပြဲကို ဆန္႔က်င္သူမွန္သမွ် ဖမ္းဆီးမယ္ဆုိတဲ့ စစ္တပ္ရဲ႕ ၿခိမ္းေျခာက္မႈေတြ
ကလည္း ရွိေနဆဲျဖစ္ပါတယ္လို႔ အစီရင္ခံစာမွာ ေရးပါတယ္။
နယူးေယာက္ခ္ၿမိဳ႕ Human Rights Watch လူ႔အခြင့္အေရး ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာေရး႐ုံး အာရွေဒသဆုိင္ရာ ဒု-ၫႊန္ၾကားေရးမႉး အဲလန္ ပီယာဆင္ (Alaine Pearson) က အစီရင္ခံစာနဲ႔ပတ္သက္လို႔ အခုလုိ ေျပာပါတယ္။
“ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ လြတ္လပ္ၿပီး တရားမွ်တတဲ့ ဆႏၵခံယူပြဲက်င္းပဖို႔ အေျခအေန မရွိဘူး
ဆိုတာ က်မတို႔ ယုံၾကည္ပါတယ္။ ႏုိင္ငံေရးလြတ္လပ္ခြင့္ေတြ မရွိဘဲ က်င္းပတဲ့အတြက္ ဒီဆႏၵခံယူပြဲဟာလည္း လူအမ်ားလက္ခံတဲ့ ဆႏၵခံယူပြဲ ဟုတ္မွာမဟုတ္ဘူးဆုိတာ
ေသခ်ာပါတယ္။ အခုအစီရင္ခံစာက ျမန္မာစစ္အစိုးရက ဖဲြ႕စည္းပုံမွာ ထည့္သြင္းထား
တဲ့ အခ်က္အလက္ေတြအေၾကာင္းကို ေရးထားပါတယ္။ စစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရး ခုိင္ခန္႔
ေအာင္ အဓိကေရးဆြဲထားတဲ့ ဖြဲ႕စည္းပုံပါ၊ ဒီမိုကေရစီနည္းလမ္းေတြနဲ႔ လုံး၀မကိုက္
ညီပါဘူး။”
ျမန္မာစစ္အစိုးရဟာ ဖြဲ႕စည္းပုံကို ၁၄ ႏွစ္ၾကာ ေရးဆြဲခဲ့ေပမယ့္ ျပည္သူလူထုကေတာ့
ၿပီးခဲ့တဲ့ တလအတြင္းကမွ ဒီဖဲြ႕စည္းပုံကို ေလ့လာခြင့္ရခဲ့တယ္လုိ႔လည္း အဲလန္
ပီယာဆင္က ေျပာပါတယ္။
အာရွလူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႔ႀကီးအေနနဲ႔ ျမန္မာစစ္အစိုးရက လူ႔အခြင့္အေရးကို ေလးစား
လာေအာင္ အႀကိမ္ႀကိမ္ အဆုိျပဳခ်က္ေတြ ေရးသားခဲ့ဖူးတဲ့အေၾကာင္း၊ ႏွစ္ေပါင္း
မ်ားစြာအတြင္းမွာ စစ္အစိုးရဘက္က တုံ႔ျပန္ခ်က္ကို မရခဲ့တဲ့အတြက္ အခုတႀကိမ္မွာ
ေတာ့ စစ္အစိုးရထက္ ႏုိင္ငံတကာ အသိုင္းအ၀ိုင္းကို ပိုၿပီး ဦးတည္ထားတဲ့အေၾကာင္း
လည္း ဆက္ၿပီး ရွင္းျပပါတယ္။
“ႏုိင္ငံတကာမိသားစုနဲ႔ ႏုိင္ငံေတြကို က်မတုိ႔ တကယ္တမ္း ေတာင္းဆိုတာက လူထု
ဆႏၵခံယူပြဲကရတဲ့ ရလဒ္ဟာ ဒီမုိကေရစီေရးအတြက္ ေရွ႕ကို တိုးတက္မႈအျဖစ္ အသိ အမွတ္မျပဳၾကဘို႔ပါ။ ျမန္မာစစ္အစိုးရဘက္က ဒီမုိကေရစီေရး ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈေတြ
ကို အမွန္တကယ္လုပ္လာေအာင္ တုိက္တြန္းတဲ့ ေၾကညာခ်က္ေတြ ထုတ္ျပန္ၾကဖုိ႔ပါ။ ဖြဲ႕စည္းပုံအေျခခံဥပေဒမွာ လူထုအေနနဲ႔ ပိုၿပီး ပါ၀င္လာႏုိင္ေအာင္၊ ႏုိင္ငံေရးျပဳျပင္
ေျပာင္းလဲမႈေတြမွာ အတုိက္အခံေတြနဲ႔ လူမ်ဳိးစုေတြကို ပါ၀င္ခြင့္ေပးဖုိ႔ပါ။”
စာမ်က္ႏွာ ၆၁ မ်က္ႏွာပါတဲ့ လူ႔အခြင့္အေရးအဖဲြ႕ရဲ႕ အစီရင္ခံစာမွာ ျမန္မာစစ္အစိုးရ
က ဖြဲ႕စည္းပုံေရးဆြဲခဲ့တဲ့ သမုိင္းေၾကာင္း၊ ဖြဲ႕စည္းပုံဆုိင္ရာ အခ်က္အလက္ေတြနဲ႔
စစ္အစိုးရရဲ႕ ကန္႔သတ္မႈေတြကို ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ ျမန္မာစစ္အစိုးရရဲ႕ လူထုဆႏၵ
ခံယူပြဲကို အသိအမွတ္မျပဳဘုိ႔ ႏုိင္ငံတကာကို ေတာင္းဆုိထားတဲ့ တခ်ိန္တည္းမွာ
ကုလသမဂၢ အတြင္းေရးမႉးခ်ဳပ္ ဘန္ကီမြန္း (Ban Ki-moon) နဲ႔ ျမန္မာႏုိင္ငံဆုိင္ရာ
အထူးအႀကံေပး မစၥတာဂမ္ဘာရီ (Gambari) တို႔လည္း လက္ရွိ စစ္အစိုးရရဲ႕
လုပ္ေဆာင္ခ်က္ေတြနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆုိဖုိ႔ တာ၀န္
ရွိတယ္လုိ႔ လူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႔ႀကီးက ေရးပါတယ္။ ႏုိင္ငံတကာ စံသတ္မွတ္ခ်က္ေတြ
ကို လိုက္နာလာေအာင္ စစ္အစိုးရကို တုိက္တြန္းဖုိ႔လည္း လူ႔အခြင့္အေရး ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာေရးအဖြဲ႔ႀကီးက အစီရင္ခံစာမွာ အဆုိျပဳေရးသားထားပါတယ္။
ဤသတင္းေဆာင္းပါးကို အီးေမးလ္ပို႔ရန္။
ပုံႏွိပ္ရန္လြယ္ကူသည့္စာသား
