အျငင္းပြားဖြယ္ ျဖစ္ေနတဲ့ ေရွ႕ႏွစ္ ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲ မတုိင္ခင္ ႏုိင္ငံေရး အတုိက္အခံ အင္အားစု အားလုံးနဲ႔ ျမန္မာစစ္အစိုးရတုိ႔အၾကား စကားေျပာဆုိ ေဆြးေႏြးတာေတြ လုပ္ၾကဖို႔ အေမရိကန္ ထိပ္တန္း တာ၀န္ရွိသူေတြက တုိက္တြန္းလုိက္ပါတယ္။ ဆယ္စုႏွစ္ တခုနီးပါးအတြင္း အေမရိကန္ အဆင့္ျမင့္ ကုိယ္စားလွယ္ေတြ သြားေရာက္ခဲ့တဲ့ ခရီးစဥ္အၿပီး ျမန္မာျပည္တြင္း ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးပြဲေတြ လုပ္ဖို႔ အခုလို ေတာင္းဆုိလုိက္တာလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီအေၾကာင္းနဲ႔ပတ္သက္လို႔ ဗီြအိုေအ သတင္းေထာက္ ဒန္နီယယ္ ရွာ့ဖ္ (Daniel Schearf) သတင္းေပးပုိ႔ထားတာကို မသင္းသီရိက တင္ျပေပးထားပါတယ္။

မစၥတာ စေကာ့ မာဆီယယ္။ ႏုိ၀င္ဘာ ၅၊ ၂၀၀၉။

အေမရိကန္တုိ႔ အေနနဲ႔ ျမန္မာႏုိင္ငံနဲ႔ တုိးတက္တဲ့ ဆက္ဆံေရးကုိ လုိလိုလားလား ရွိေနပါတယ္ဆုိတဲ့ အခ်က္က ရွင္းရွင္းလင္းလင္းပါပဲလို႔ အေမရိကန္ အဆင့္ျမင့္ သံတမန္တဦးျဖစ္တဲ့ စေကာ့ မာဆီယယ္ (Scott Marciel) က ျမန္မာႏုိင္ငံက ျပန္လာၿပီး ေနာက္တေန႔မွာ ေျပာလုိက္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဒီမုိကေရစီ ႏုိင္ငံေတာ္ တခုအျဖစ္ ျဖစ္ထြန္းမယ့္ တုိးတက္မႈ လကၡဏာေတြ ရွိပါမွလို႔လည္း ဆုိလိုက္ပါတယ္။

အေမရိကန္ ႏုိင္ငံျခားေရးဌာနက အာရွနဲ႔ ပစိဖိတ္ေရးရာ လက္ေထာက္ ႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး ကာ့တ္ ကမ္းဘဲလ္ (Kurt Campbell) နဲ႔အတူ သူ႕ရဲ႕လက္ေထာက္ စေကာ့ မာဆီယယ္တို႔ အဖြဲ႔ဟာ ၂ ရက္ၾကာ ျမန္မာျပည္ကို သြားခဲ့ၿပီးေတာ့ စစ္အစိုးရအဖြဲ႕က တာ၀န္ရွိသူေတြနဲ႔ေရာ၊ အတုိက္အခံ ဒီမုိကေရစီ ေခါင္းေဆာင္ေတြနဲ႔ပါ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးမႈေတြ ျပဳလုပ္ခဲ့ပါတယ္။

ျမန္မာျပည္က ျပန္လာၿပီး ၾကာသပေတးေန႔ ဘန္ေကာက္ၿမိဳ႕ အေရာက္မွာေတာ့ မစၥတာ စေကာ့ မာဆီယယ္က ေနာက္ႏွစ္ ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲ မတုိင္ခင္ ထိပ္တန္း အတုိက္အခံ အင္အားစုျဖစ္တဲ့ အမ်ဳိးသား ဒီမုိကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ အပါအ၀င္ ျမန္မာစစ္အစိုးရက ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးမႈေတြ လုပ္ဖို႔ တုိက္တြန္းခဲ့ပါတယ္။

“အမ်ဳိးသား ဒီမုိကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္နဲ႔ တုိင္းရင္းသား လူမ်ဳိးစုအဖြဲ႕ အေျမာက္အျမားတုိ႔က ဖြဲ႕စည္းပုံ အေျခခံဥပေဒနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး မေၾကလည္တဲ့ သေဘာထားေတြ ျပင္းျပင္းထန္ထန္ ရွိေနၾကပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အစိုးရဟာ ေရွ႕ကို ဘယ္လိုဆက္သြားမယ္ ဆုိတာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ဒီပုဂၢိဳလ္ေတြနဲ႔ ေဆြးေႏြးသင့္ပါတယ္။ အေသးစိတ္ကို ဘယ္လုိလုပ္ရမယ္ ဆုိတာကေတာ့ သူတုိ႔ ဆုံးျဖတ္ရမယ့္ ကိစၥပါ။ က်ေနာ့္အေနနဲ႔ကေတာ့ ဒီလို ေဆြးေႏြးမႈမ်ဳိး မရွိဘဲ ဘယ္လိုမွ ေရွ႕ကို မတုိးႏုိင္ဘူးဆိုတာ သေဘာေပါက္ထားပါတယ္။”

ျမန္မာစစ္အစိုးရကေတာ့ ဆယ္စုႏွစ္ ႏွစ္စုနီးပါး အၾကာမွ ပထမဆုံးအႀကိမ္ ေရြးေကာက္ပြဲကို ေရွ႕ႏွစ္ထဲမွာ က်င္းပေပးမယ္လို႔ စီစဥ္ေနေပမဲ့ ႏုိင္ငံရဲ႕ ဖြဲ႕စည္းပုံ အေျခခံဥပေဒ အသစ္ထဲမွာ စစ္တပ္ရဲ႕အာဏာနဲ႔ လုပ္ပုိင္ခြင့္ေတြ ပါ၀င္ေနတယ္လို႔ ေထာက္ျပၾကပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ၁၉၉၀ ခုႏွစ္တုန္းက ေရြးေကာက္ပြဲ ျပဳလုပ္ခဲ့ေပမဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲ အႏုိင္ရ NLD ပါတီရဲ႕ ရလဒ္ကုိ ျမန္မာစစ္တပ္က အခုအခ်ိန္အထိ အေကာင္အထည္ မေဖာ္ေပးေသးပါဘူး။ ဒါ့အျပင္ အမ်ဳိးသား ဒီမုိကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ ထိပ္တန္းေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ အပါအ၀င္ ႏုိင္ငံေရး အက်ဥ္းသားေပါင္း ၂,၀၀၀ ေက်ာ္ကုိလည္း အခုအခ်ိန္မွာ ဖမ္းဆီး အျပစ္ေပးထားတာ ျဖစ္ပါတယ္။

ၿပီးခဲ့တဲ့ ရက္ပုိင္းကပဲ ျမန္မာျပည္က ျပန္လာတဲ့ အေမရိကန္ ထိပ္တန္း သံတမန္ေတြကေတာ့ ျမန္မာစစ္ေခါင္းေဆာင္ေတြနဲ႔ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးစဥ္က ေဆြးေႏြးမႈ အေၾကာင္းအရာေတြကို အတိအက် ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆုိျခင္း မရွိသလို ဖမ္းဆီး ထိန္းသိမ္းခံထားရတဲ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ လြတ္ေျမာက္မယ္ဆိုတဲ့ အရိပ္လကၡဏာမ်ဳိးလည္း ေျပာခဲ့တာ မရွိပါဘူး။

“ျမန္မာအစိုးရက ဘာေျပာတယ္၊ မေျပာဘူးဆုိတာ သိပ္အေရးမႀကီးပါဘူး။ သူတို႔လုပ္ရပ္ကသာ ပိုအေရးႀကီးပါတယ္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို လႊတ္မလား၊ မလႊတ္ဘူးလား ဆုိတာက အေရးႀကီးတာပါ။ ေျပာဆုိေဆြးေႏြးမႈကေတာ့ နည္းနည္းရွိေနပါတယ္။ ဒါဟာ သိပ္ၿပီး အက်ဳိးမရွိႏုိင္ေသးပါဘူး။ လြတ္မယ္၊ မလြတ္ဘူး ဆုိတာကလည္း အေရးႀကီးပါတယ္။”

အေမရိကန္ အဆင့္ျမင့္ သံတမန္တဦးျဖစ္တဲ့ စေကာ့ မာဆီယယ္ ေျပာျပခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

ျမန္မာႏုိင္ငံကို သြားေရာက္ခဲ့တဲ့ အေမရိကန္ အဆင့္ျမင့္ ကိုယ္စားလွယ္ေတြနဲ႔ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္တို႔ ေတြ႕ဆုံခဲ့သလို မစၥတာ စေကာ့ မာဆီယယ္ကေတာ့ သူမရဲ႕ပါတီ NLD အဖြဲ႕၀င္ေတြနဲ႔ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္တို႔ဟာ ပုံမွန္ ေတြ႕ဆုံခြင့္ေတြ ေပးဖို႔လိုတယ္လို႔ ျမန္မာစစ္အစိုးရကို ေတာင္းဆုိခဲ့ပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ သမၼတ အုိဘားမား (Obama) က ျမန္မာျပည္ဆုိင္ရာ အထူးကုိယ္စားလွယ္တဦး ခန္႔အပ္မယ္လို႔လည္း မစၥတာ စေကာ့ မာဆီယယ္က ေျပာပါတယ္။

စင္ကာပူႏုိင္ငံမွာ က်င္းပမယ့္ အာရွနဲ႔ ပစိဖိတ္ဆုိင္ရာ စီးပြားေရး ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈ ညီလာခံကို ေနာက္တပတ္အတြင္း သမၼတ အုိဘားမား သြားေရာက္ဖုိ႔ရွိၿပီး ျမန္မာႏုိင္ငံ အပါအ၀င္ အေရွ႕ေတာင္အာရွ ႏုိင္ငံေတြက ေခါင္းေဆာင္ေတြနဲ႔ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးဖုိ႔ ရွိပါတယ္။