အေမရိကန္ လက္ေထာက္ႏုိင္ငံျခား၀န္ႀကီး Kurt Campbell ေခါင္းေဆာင္တဲ့ အေမရိကန္ ထိပ္တန္းကုိယ္စားလွယ္အဖြဲ႔ဟာ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ႀကီးသိန္းစိန္ နဲ႔ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ တုိ႔ကုိ ေတြ႔ဆုံေဆြးေႏြးခဲ့ေပမယ့္ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ခ်ႏိုင္သူ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးသန္းေရႊ ကုိ ေတြ႔ခြင့္မရတဲ့အတြက္ လတ္တေလာ အက်ဳိးသက္ေရာက္မႈ မရွိႏုိင္ဘူးလုိ႔ သုံးသပ္ၾကပါတယ္။ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ႀကီးသိန္းစိန္ဟာ စက္တင္ဘာလ က ကုလသမဂၢညီလာခံ တက္ဖုိ႔ နယူးေရာ့ခ္ၿမိဳ ႔ကုိ ေရာက္လာတုန္း ဆီနိတ္လႊတ္ေတာ္အမတ္ ဂ်င္မ္ ၀က္ဘ္ (Jim Webb) နဲ႔ ေတြ႔ဆုံခဲ့ၿပီး အခုတခါ ၾကပ္ေျပးေနျပည္ေတာ္မွာ Kurt Campbell နဲ႔ ေတြ႔တာျဖစ္ပါတယ္။
အမိန္႔နာခံသူေတြနဲ႔သာေတြ႔ဆုံၿပီး အမိန္႔ေပးသူကုိ ေတြ႔ခြင့္မရတဲ့အတြက္ ႏွစ္ဘက္နားလည္မႈရေအာင္နဲ႔ ရပ္တည္ခ်က္ ခ်က္ခ်င္းနီးစပ္ေအာင္ ေရရွည္ေဆြးေႏြးရမယ့္သေဘာ ျဖစ္ေနပါတယ္။ ဒါကုိ အေမရိကန္က သေဘာေပါက္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ျမန္မာ့ဒီမုိကေရစီအေရးဘက္က အေမရိကန္က ၀င္ေရာက္ေဆြးေႏြးတဲ့သေဘာ ျဖစ္ေနတဲ့အတြက္ ဗမာစစ္အစုိးရဟာ ဒီမုိကေရစီ လႈပ္ရွားသူေတြအေပၚမွာ သေဘာထားႀကီးႏုိင္မလား၊ သည္းခံႏုိင္မလား၊ ေလးစားႏုိင္မလားဆုိတာကုိ ေလ့လာဖုိ႔လုိပါတယ္။ အတုိက္အခံကုိ ေလးစားမႈ၊ စိတ္ေကာင္းရွိမႈ၊ ေျပာင္းလဲခ်င္စိတ္ရွိမႈ စတာေတြ မရွိရင္ ေဆြးေႏြးပြဲ ေအာင္ျမင္ႏုိင္မွာ မဟုတ္ပါဘူး။ ဖိႏိွပ္ၫွဥ္းပမ္းအႏုိင္က်င့္တာကုိ အေမရိကန္က လက္မခံႏုိင္ပါဘူး။
ဗမာစစ္အစုိးရဟာ ဆန္႔က်င္ဘက္အယူအဆ လက္ခံႏုိင္တဲ့အဆင့္ကုိ မေရာက္ေသးတဲ့အတြက္ ဖမ္းဆီးထိန္းသိမ္းတာေတြ ဆက္လုပ္ေနတာလို႔ ျမင္ၾကပါတယ္။ စစ္အစုိးရက ႏုိင္ငံေရး လြတ္လပ္မႈေပးဖို႔ စိတ္မ၀င္စားဘဲ အေမရိကန္၊ ဥေရာပရဲ ႔ ဒဏ္ခတ္အေရးယူမႈ ရုတ္သိမ္းေရးကုိသာ စိတ္၀င္စားသလုိ ျဖစ္ေနပါတယ္။ ဒဏ္ခတ္အေရးယူမႈ ရုတ္သိမ္းေရးအတြက္ စစ္အစုိးရနဲ႔ လက္တြဲလုပ္ကိုင္လုိေၾကာင္း ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ေၾကညာၿပီး ရက္ပုိင္းအတြင္း အေမရိကန္၊ အဂၤလိပ္ သံတမန္ေတြနဲ႔ ေတြ႔ခြင့္ရသြားပါတယ္။ ဒဏ္ခတ္အေရးယူမႈ ရုတ္သိမ္းေရးကုိသာ စစ္အစုိးရ စိတ္၀င္စားသလို ျဖစ္ေနပါတယ္။
ဒါေပမဲ့ လက္ေထာက္ႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး Kurt Campbell ကေတာ့ သက္ဆုိင္သူအားလုံး ပါ၀င္ေဆြးေႏြးၿပီး ျမန္မာ့ျပႆနာ အေျဖရွာဖို႔ ေျပာသြားပါတယ္။ အေမရိကန္ဆီနိတ္လႊတ္ေတာ္အမတ္ Mitch McConnell ကလည္း ဗမာစစ္အစုိးရနဲ႔ ေဆြးေႏြးရာမွာ အန္အယ္လ္ဒီ ပါတီနဲ႔ တုိင္းရင္းသားကုိယ္စားလွယ္ေတြ ပါ၀င္သင့္တယ္လို႔ ဆုိပါတယ္။ သူတုိ႔ေျပာသလုိ ျဖစ္လာရင္ေတာ့ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ေတာင္းဆုိလာခဲ့ၾကတဲ့ သုံးပြင့္ဆုိင္ေဆြးေႏြးပြဲကုိ အေမရိကန္က ကမကထ လုပ္ေပးသလို ျဖစ္သြားႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အမ်ားေတာင္းဆုိလာခဲ့တဲ့ သံုးပြင့္ဆုိင္ေဆြးေႏြးပြဲကုိ စစ္အစိုးရ ဂရုမစိုက္တာ ၾကာၿပီျဖစ္ပါတယ္။ အေမရိကန္အစိုးရ လက္ခံႏိုင္မယ့္ ဒီမုိကေရစီျပဳျပင္ေရး မလုပ္ႏုိင္မခ်င္း ဒဏ္ခတ္အေရးယူမႈ ရွိေနဦးမွာမုိ႔ ထပ္ၿပီးဒဏ္ခတ္မွာလားဆုိတာ ဗမာစစ္အစုိးရ အျပဳအမႈေပၚမွာ မူတည္ေနပါတယ္။
ဒီအခ်ိန္ဟာ ျမန္မာျပည္သူေတြအတြက္ အလြန္အေရးႀကီးေၾကာင္း ျမန္မာ့က်န္းမာေရးနဲ႔ လူ႔အခြင့္အေရး အေျခအေနကုိ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ေစာင့္ၾကည့္ၿပီး ကူညီေနသူ John Hopkins တကၠသုိလ္ က်န္းမာေရးပါေမာကၡ Dr. Chris Beyrer က ေအာက္တိုဘာလ (၂၁) ရက္ေန႔က ကြန္ဂရက္လႊတ္ေတာ္ ၾကားနာပြဲမွာ ေျပာဆုိသြားပါတယ္။ ဗမာစစ္အစုိးရနဲ႔ ေဆြးေႏြးဖုိ႔ ဆုံးျဖတ္ာဟာ ျမန္မာဒီမုိကေရစီနဲ႔ လူ႔အခြင့္အေရးအတြက္ အေမရိကန္အစိုးရက သႏိၷဌာန္ခ်ထားတာကုိ ျပသရာေရာက္ပါတယ္။ တခ်ိန္တည္းမွာဘဲ ဒဏ္ခတ္အေရးယူမႈကုိ ဆက္လွ်က္ျပဳလုပ္သြားမွာမို႔ အေျပာင္းအလဲျဖစ္ဖြယ္ရာ ရွိႏုိင္ပါတယ္။ ေဆြးေႏြးပြဲမွာ ဗမာစစ္အစုိးရေရာ ဒီမုိကေရစီအုပ္စုနဲ႔ တုိင္းရင္းသားေတြေရာ ပါ၀င္ဖုိ႔အေရးႀကီးတယ္လို႔လည္း ဆုိတာမို႔ သုံးပြင့္ဆုိင္ေဆြးေႏြးပြဲကို ေထာက္ခံတဲ့သေဘာျဖစ္ေနပါတယ္။
ဗမာစစ္အစုိးရဟာ ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲအတြက္ ျပင္ဆင္ရင္း တုိင္းရင္းသားေဒသေတြကုိ ခ်ဳပ္ကုိင္ႏုိင္ေအာင္ ထိုးစစ္ဆင္ေနပါတယ္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႔ ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသား ႏွစ္ေထာင္ေက်ာ္ကုိလည္း ထိန္းသိမ္းထားပါတယ္။ အေမရိကန္နဲ႔ စတင္ေဆြးေႏြးေနေပမယ့္ ဗမာစစ္အစုိးရရဲ ႔ ရက္စက္တဲ့ ဖိႏွိပ္ၫွင္းပမ္းေတြဟာ ပုိၿပီးေတာ့ေတာင္ ဆုိး၀ါးလာပါေသးတယ္။ ဒီလုိအခ်ိန္မွာ ေတြ႔ဆုံေဆြးေႏြးလုိ႔ စစ္အစုိးရဟာ အက်င့္မေျပာင္းဘဲ အတိုက္အခံကိုဆက္ၿပီး ဖိႏွိပ္ေနမယ္ဆုိရင္ ေတြ႔ဆုံေဆြးေႏြးတဲ့ ႏုိင္ငံျခားေရးလမ္းစဥ္သစ္ကုိ မေအာင္ျမင္ဘူးလို႔ ေ၀ဖန္ျပစ္တင္လာၾကဖြယ္ ရွိပါတယ္။
အေမရိကန္အစိုးရသစ္ေတြ ရင္ဆုိင္ရတဲ့ ႏုိင္ငံျခားေရးလမ္းစဥ္ဆုိင္ရာ ျပႆနာေတြအေၾကာင္း လက္ေထာက္ႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး Kurt Cambpell နဲ႔ ဒု-ႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး James Steinberg တုိ႔ ပူးတြဲေရးသားတဲ့စာအုပ္ ၂၀၀၈ ဒီဇင္ဘာလမွာ ထုတ္ေ၀ခဲ့ပါတယ္။ ပညာရွင္ဘ၀မွာ စာအုပ္ကုိ ပူးတြဲေရးသားၾကၿပီး အုိဘားမား အစုိး၇တက္လာတဲ့အခါ ႏွစ္ဦးစလုံး လက္ေထာက္၀န္ႀကီးနဲ႔ ဒု-၀န္ႀကီးေတြ ျဖစ္လာၾကတာမို႔ ဒီစာအုပ္ဟာ စိတ္၀င္စားစရာ ျဖစ္ေနတာပါ။ အေမရိကန္အစုိးရေဟာင္းရဲ ႔ လမ္းစဥ္နဲ႔ ကြဲျပားျခားနားခ်င္တာနဲ႔ အေျခအေနမွန္ မသုံးသပ္ႏုိင္တာကို ခ်ဳိ ႔ယြင္းခ်က္တခုအျဖစ္ စာအုပ္မွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ စာေတြ႔ကုိ လက္ေတြ႔အျဖစ္ ဘယ္လုိအေကာင္အထည္ ေဖာ္မလဲဆုိတာကုိေတာ့ ေစာင့္ၾကည့္ဖို႔သာ ရွိပါေတာ့တယ္။
အီးေမးလ္
ပုံႏွိပ္ရန္
