အခုလာမယ့္ သီတင္းပတ္ထဲ အေမရိကန္ ႏုိင္ငံျခားေရးဌာနက အေရွ႕အာရွနဲ႔ ပစိဖိတ္ေရးရာ လက္ေထာက္ ႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး ကာ့တ္ ကမ္းဘဲလ္ (Kurt Campbell) ဦးေဆာင္ၿပီး အေမရိကန္ အရာရွိေတြ ျမန္မာႏုိင္ငံကုိသြားၿပီး စစ္အစုိးရနဲ႔ေရာ အတုိက္အခံနဲ႔ပါ ေတြ႕ဆုံမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီလုိ အေျခအေနေၾကာင့္ ျမန္မာ့ႏုိင္ငံေရးမွာ အျပန္အလွန္ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးမႈေတြ တစုံတရာ လမ္းပြင့္သြားႏုိင္တယ္လို႔ NLD ေခါင္းေဆာင္တဦးျဖစ္တဲ့ ဦး၀င္းတင္က ယူဆပါတယ္။ အေၾကာင္းစုံကုိ ဦး၀င္းတင္နဲ႔ ဆက္သြယ္ေမးျမန္းထားတဲ့ ကုိသားၫြန္႔ဦးက တင္ျပေပးထားပါတယ္။

အေမရိကန္ အရာရွိေတြနဲ႔ အမ်ဳိးသား ဒီမုိကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ ေခါင္းေဆာင္ေတြ အခုလာမယ့္ ဗုဒၶဟူးေန႔ အဖြဲ႕ခ်ဳပ္ ႐ုံးခ်ဳပ္မွာပဲ ေတြ႕ဆုံဖို႔ ရွိသလို အဲဒီေန႔မွာပဲ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႔လည္း ေတြ႕မယ္လုိ႔ ယူဆရပါတယ္။ အဂၤါေန႔မွာေတာ့ လက္ေထာက္ ႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး ကာ့တ္ ကမ္းဘဲလ္နဲ႔ အဖြဲ႕ဟာ ေနျပည္ေတာ္မွာ အစိုးရ တာ၀န္ရွိသူေတြနဲ႔ ေတြ႕ဆုံဖုိ႔ ရွိပါတယ္။

အခုလိုမ်ဳိး အေမရိကန္ဘက္က မူ၀ါဒ အေကာင္အထည္ေဖာ္ေရး အဓိက တာ၀န္ရွိသူေတြက စစ္အစိုးရကိုေရာ၊ အတုိက္အခံကိုပါ တုိက္႐ုိက္ ေတြ႕ဆုံမႈေတြက တဆင့္ ျမန္မာ့ႏုိင္ငံေရးအတြက္ တစုံတရာ အားျဖစ္ေစမယ္လို႔ အဖြဲ႕ခ်ဳပ္ေခါင္းေဆာင္ ဦး၀င္းတင္ကေတာ့ ယူဆထားပါတယ္။

“က်ေနာ္ကေတာ့ အေကာင္းျမင္တယ္ဗ်ာ။ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆုိေတာ့ အမွန္အတိုင္း ေျပာရရင္ ဒီစစ္အစုိးရက ကမၻာႀကီးနဲ႔ ပိတ္ေနတယ္၊ ကမၻာႀကီးနဲ႔ အဆက္ျပတ္ေနတယ္၊ ကမၻာႀကီးထဲမွာ ၀င္တိုးလို႔ မရဘူး ျဖစ္ေနတဲ့ အေနအထား။ သူတို႔တင္ ျဖစ္တာမဟုတ္ဘူး၊ က်ေနာ္တုိ႔လူေတြလည္း အကုန္လုံး ပိတ္ေနတာ။ က်ေနာ္တုိ႔နဲ႔လည္း ဘာမွ အဆက္အဆံမရွိ ဘာမရွိ ျဖစ္ေနတာ။

“အဲဒီအေနအထားကေန အခုလို ကမၻာ့ ၾသဇာရွိတဲ့ ႏုိင္ငံႀကီး တႏုိင္ငံက ေနၿပီးေတာ့ အဆင့္ျမင့္ အရာရွိေတြနဲ႔ စၿပီးေတာ့ တုိက္႐ိုက္ ထိေတြ႕ဆက္ဆံတဲ့ လုပ္ငန္းစဥ္အတုိင္း လာၿပီးေတြ႕တယ္ဆုိေတာ့ ဘာပဲေျပာေျပာ စစ္အစိုးရ အေနနဲ႔လည္း ကမၻာနဲ႔ ထိေတြ႕ခြင့္၊ ကမၻာနဲ႔ ေတြ႕ျမင္ခြင့္ရမယ္၊ သူတို႔ရဲ႕ သေဘာထားေတြ သူတုိ႔ ေျပာလုိ႔ရသလုိ အလားတူပဲ သူတို႔နဲ႔ ဆက္စပ္ၿပီးေတာ့ က်ေနာ္တို႔လုိ ႏုိင္ငံေရး အင္အားစုမ်ား၊ ႏုိင္ငံေရး အဖြဲ႕မ်ားလည္း ဒီလုိပဲ ကမၻာနဲ႔ ထိေတြ႕ဆက္ဆံခြင့္ ရလာတဲ့ အခါၾကေတာ့ က်ေနာ္တို႔အဖို႔ အမ်ားႀကီး ေကာင္းတယ္လို႔ပဲ ယူဆတယ္။ ျဖစ္တာ မျဖစ္တာကေတာ့ တပိုင္း၊ အေကာင္းျမင္တာက တပိုင္း။”

အခုအေနအထား အရေတာ့ ႏုိင္ငံေရးဘက္မွာ စစ္အစိုးရက ေရြးေကာက္ပြဲ လုပ္မယ့္ကိစၥကုိ ဦးတည္ေနေပမဲ့ အဖြဲ႕ခ်ဳပ္ကေတာ့ သူတို႔ရဲ႕ ေရႊဂုံတုိင္ ေၾကညာခ်က္ကို ကုိင္စြဲၿပီးေတာ့ ဖြဲ႕စည္းပုံထဲမွာ ဒီမုိကေရစီ နည္းမက်တဲ့ အခ်က္ေတြကို ျပင္ေရး ဦးတည္ၿပီး ေတာင္းဆုိေနတာပါ။ ဒါဟာ ႏွစ္ဘက္ရဲ႕ ကြဲလြဲခ်က္ ျဖစ္ေနပါတယ္။

အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စု အပါအ၀င္ ႏုိင္ငံတကာ အေနနဲ႔ေတာ့ ဒီကိစၥကို ေျဖရွင္းႏုိင္မယ္လို႔ ဦး၀င္းတင္ကေတာ့ မယူဆပါဘူး။ ဒါေပမဲ့ အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စုရဲ႕ အခုလက္ရွိ မူ၀ါဒ ခ်ၿပီး ေဆာင္ရြက္မႈေၾကာင့္ အတိုက္အခံနဲ႔ အစိုးရၾကားမွာ ႏွစ္ဘက္ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးေရးလမ္းေတြ ေပၚလာႏုိင္တယ္လို႔ ဦး၀င္းတင္က ေမွ်ာ္လင့္ထားပါတယ္။

စစ္အစိုးရဘက္က သူတို႔အေပၚ အေရးယူ ဒဏ္ခတ္မႈေတြကုိ ေလွ်ာ့ခ်ေရးကိစၥ ေဆြးေႏြးခ်င္သလုိပဲ သူတို႔ဘက္ကလည္း ႏုိင္ငံေရး အေျပာင္းအလဲေတြ၊ ႏုိင္ငံေရးကိစၥေတြကုိ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးခ်င္တယ္လို႔ ဆုိပါတယ္။ ဒီ ၂ ခ်က္စလုံးကုိ အေမရိကန္ရဲ႕ ျမန္မာ့အေရး မူ၀ါဒမွာ ေတြ႕ရတယ္လို႔ ဦး၀င္းတင္က ေျပာပါတယ္။

“လမ္းေပါက္ရွိတာ ဘာလဲဆုိေတာ့ ႏွစ္ဘက္ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးေရးေပါ့ဗ်ာ။ အတုိက္အခံ ဒီမုိကေရစီ အင္အားစုမ်ားနဲ႔ စစ္အစိုးရၾကားမွာ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးေရး ျဖစ္ေပၚဖို႔ပဲ။ ဒါက အေမရိကန္ အစိုးရရဲ႕ သဘာထားမွာလည္း၊ မစၥတာကမ္းဘဲလ္တို႔ရဲ႕ mission မွာလည္း ပါၿပီးသား ျဖစ္ေနတယ္။ စစ္အစိုးရနဲ႔လည္း အေမရိကန္အစိုးရ ကုိယ္စားလွယ္မ်ားနဲ႔ ေတြ႕မယ္၊ အေမရိကန္ အစုိးရ ကုိယ္စားလွယ္မ်ားနဲ႔ အတုိက္အခံ အင္အားစုမ်ားလည္း ေတြ႕မယ္၊ အတုိက္အခံ အင္အားစုမ်ားနဲ႔ စစ္အစိုးရၾကားမွာ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးေရးကိုလည္း သူတို႔ ဖန္တီး ေဖာ္ေဆာင္သြားမယ္လို႔ သူတုိ႔ရဲ႕ ရည္မွန္းခ်က္ထဲမွာ ေျပာၿပီးျဖစ္တဲ့အတြက္ အဲဒီဟာ ေပၚလာရင္ေတာ့ အေကာင္းဆုံး ျဖစ္မယ္လို႔ က်ေနာ္ မွန္းတယ္။”

ဦး၀င္းတင္အေနနဲ႔ အခုလို အေမရိကန္အစိုးရ တာ၀န္ရွိသူေတြ လာေရာက္မယ့္အေပၚ အေမရိကန္ မူ၀ါဒအရ တုိက္႐ိုက္ဆက္ဆံ ေဆာင္ရြက္သြားမယ့္ အေပၚမွာ အျပဳသေဘာ အျမင္ရွိေပမဲ့ တဘက္မွာေတာ့ တကယ္တမ္း ထင္သလုိ အေျပာင္းအလဲေတြ ျမင္ရပါ့မလားဆိုတဲ့ သံသယေတြကေတာ့ ရွိတယ္လို႔ ေျပာရမွာပါ။

“ထုံးစံအတုိင္းပဲ ႏုိင္ငံေရးမွာ စကားသံနဲ႔တင္ မၿပီးပါဘူး။ လက္ေတြ႕လုပ္ကုိင္ျခင္း၊ လက္ေတြ႕ အေကာင္အထည္ ေဖာ္ျခင္း၊ လက္ေတြ႕ ေဆာင္ရြက္ျခင္းက အေရးႀကီးပါတယ္။ အဲဒါေတြအတြက္ ျဖစ္မွ ျဖစ္ပါ့မလားလုိ႔ က်ေနာ္တုိ႔အေနနဲ႔ကေတာ့ ရင္တမမနဲ႔ေပါ့ဗ်ာ။ စုိးရိမ္ခ်က္ကေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔မွာရွိတယ္လို႔ ေျပာခ်င္ပါတယ္။”

အဖြဲ႕ခ်ဳပ္ေခါင္းေဆာင္ ဦး၀င္းတင္ရဲ႕အျမင္ ျဖစ္ပါတယ္။

အခု လက္ေထာက္ ႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး ကာ့တ္ ကမ္းဘဲလ္ရဲ႕ ခရီးစဥ္ဟာ ၁၀ ႏွစ္ေက်ာ္ အတြင္းမွာ အေမရိကန္ဘက္က အဆင့္အျမင့္ဆုံး တာ၀န္ရွိသူ လာေရာက္တာ ျဖစ္ပါတယ္။ ၁၉၉၅ ခုႏွစ္တုန္းက အေမရိကန္ ႏုိင္ငံျခားေရး ၀န္ႀကီးေဟာင္း၊ အဲဒီတုန္းက ကုလသမဂၢဆုိင္ရာ အေမရိကန္ သံအမတ္ႀကီး မက္ဒလင္း ေအာလ္ဘ႐ိုက္ (Madeleine Albright) လာေရာက္ခဲ့ၿပီး အတုိက္အခံေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႔လည္း ေတြ႕ဆုံႏုိင္ခဲ့ပါတယ္။