လက္နက္ေမွာင္ခုိမႈနဲ႔ အိႏၵိယမွာ ႏွစ္ရွည္ ဖမ္းဆီးခံထားရတဲ့ ျမန္မာႏုိင္ငံသား သူပုန္ေတြကုိ UNHCR ကုလသမဂၢ ဒုကၡသည္မ်ားဆုိင္ရာ မဟာမင္းႀကီး႐ုံးက ဒုကၡသည္အျဖစ္ အသိအမွတ္ျပဳဖို႔ စဥ္းစားေနပါၿပီ။ သူတုိ႔ဟာ အိႏၵိယ ကာလကတၱား အက်ဥ္းေထာင္ထဲကေန အမႈရင္ဆုိင္ေနရတာ ျဖစ္ၿပီး အကယ္၍ တရားေသ လြတ္ေျမာက္လာခဲ့မယ္ ဆုိရင္ေတာ့ ျမန္မာႏုိင္ငံကုိ ျပန္ပုိ႔ခံရႏုိင္တဲ့ အေနအထား မရွိေတာ့ပါဘူး။ အေၾကာင္းစုံကုိ ေမးျမန္းထားတဲ့ ဗြီအိုေအ ထုိင္းအေျခစုိက္သတင္းေထာက္ ကုိေက်ာ္ထင္က တင္ျပေပးထားပါတယ္။

လက္နက္ေမွာင္ခုိမႈနဲ႔ စြပ္စြဲခံထားရၿပီး အိႏၵိယ အက်ဥ္းေထာင္ေတြမွာ ၁၀ ႏွစ္ေက်ာ္ၾကာ ဖမ္းဆီးခံထားရတဲ့ ရခုိင္နဲ႔ ကရင္သူပုန္ ၃၄ ဦးကုိ ကုလသမဂၢ ဒုကၡသည္မ်ားဆုိင္ရာ မဟာမင္းႀကီး႐ုံး (UNHCR) က ဒုကၡသည္ေတြအျဖစ္ အသိအမွတ္ ျပဳလုိက္ပါတယ္။ ဒီသူပုန္ ၃၄ ဦးကေတာ့ ရခုိင္ျပည္ အမ်ဳိးသားညီၫြတ္ေရးပါတီ (NUPA) က ၂၃ ဦးနဲ႔ KNU ကရင္အမ်ဳိးသား အစည္းအ႐ုံးက ၁၁ ဦး ျဖစ္ပါတယ္။

NUPA ဥကၠ႒ ေဒါက္တာခင္ေမာင္က အခုလုိ အသိအမွတ္ျပဳမႈကု္ိ ႀကိဳဆုိလုိက္္ပါတယ္။

“ဒါက က်ေနာ္တုိ႔ အင္မတန္မွ ၀မ္းသာတယ္၊ ဂုဏ္ယူတယ္၊ ေက်းဇူးတင္တယ္ဆုိတာ မေျပာတတ္ေတာ့ဘူး။ ဒီလုိျဖစ္လာတာလည္းပဲ က်ေနာ္တုိ႔ ဒီမုိကေရစီ အင္အားစုေတြ၊ တုိင္းရင္းသား အင္အားစုေတြ၊ က်ေနာ္တုိ႔ အတုိက္ခံေတြက Signature Campaign လုပ္ၿပီးေတာ့ ဒီရဲေဘာ္ေတြအတြက္ လူ႕အခြင့္အေရးနဲ႔ ဒီမုိကေရစီေရးအတြက္ တုိက္ပြဲ၀င္ေနတဲ့ Freedom Fighter ေတြ ျဖစ္တယ္ဆုိတဲ့ ေတာင္းဆုိခဲ့မႈအေပၚမွာ၊ ေနာက္ၿပီး လူ႔အခြင့္အေရးဆုိင္ရာ ႐ႈေထာင့္ကေနၿပီးေတာ့ UNHCR က လက္ခံလုိက္တာကုိ က်ေနာ္တုိ႔ အမ်ားႀကီး ၀မ္းသာပါတယ္ခင္ဗ်။”

ေစာေစာပုိင္းကေတာ့ NUPA ပါတီဟာ သူတို႔ရဲ႕ ရဲေဘာ္ေတြ ဖမ္းဆီးသတ္ျဖတ္ခံရမႈကုိ အိႏၵိယ စစ္ေထာက္လွမ္းေရး ဗုိလ္မႉးႀကီး ဂရ၀ါနဲ႔ မိတ္ေဆြတခ်ဳိ႕ရဲ႕ လက္ခ်က္လုိ႔ စြပ္စြဲထုတ္ျပန္မႈေတြ ရွိေပမဲ့ အိႏၵိယစစ္ဘက္က တစုံတရာ တုံ႔ျပန္ေျပာဆုိမႈ မရွိခဲ့ပါဘူး။

KNU ဒု-ဥကၠ႒ ေဒးဗစ္ တာကေပါကလည္း အခုလုိ အသိအမွတ္ျပဳမႈဟာ အလားအလာ ေကာင္းတယ္လုိ႔ ေျပာပါတယ္။

“ဟုတ္ကဲ့၊ အလားအလာ ေကာင္းပါတယ္။ ဘာလု႔ိလဲဆုိေတာ့ သူတုိ႔အေနနဲ႔က အိႏၵိယနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ ဥပေဒေတြ ဘာေတြ ခ်ဳိးေဖာက္တာလည္းမရွိ၊ သူတုိ႔အေနနဲ႔ တဘက္လွည့္ အလိမ္ခံရတယ္လုိ႔ပဲ ေျပာရမွာေပါ့။ သူတုိ႔ကလည္း ရခုိင္ဘက္ကုိ သြားတဲ့အခါမွာ အလိမ္ခံရၿပီး ေခါင္းေဆာင္ေတြလည္း အသတ္ခံရ၊ ေနာက္ၿပီး ေထာင္ထဲမွာလည္း ႏွစ္ေပါင္းၾကာေနၿပီ၊ အဲဒီအေျခအေနမွာ ရွိပါတယ္။”

ဒီသူပုန္ေတြဟာ ၁၉၉၈ ခုႏွစ္ဆန္းပုိင္း ကတည္းက အိႏၵိယပုိင္ ဂရိတ္ နီကုိဘာကြ်န္းစုထဲက လန္းေဖာကြ်န္းမွာ ဖမ္းဆီးခံခဲ့ရတာပါ။ သူတုိ႔ဟာ အိႏၵိယ စစ္ေထာက္လွမ္းေရး ဗုိလ္မႉးႀကီး ဂရ၀ါနဲ႔ သေဘာတူညီခ်က္အရ လမ္းေဖာကြ်န္းမွာ အေျခခ်စခန္း တည္ေဆာက္ဖုိ႔ ေရာက္လာၾကတာ ျဖစ္တယ္လုိ႔ NUPA က ေျပာပါတယ္။ လမ္းေဖာကြ်န္းကုိ ေရာက္ၿပီး ေနာက္တေန႔မွာပဲ ဗုိလ္ခုိင္ရာဇာ၊ ဖဒုိမူးရယ္ အပါအ၀င္ ေခါင္းေဆာင္ ၆ ဦး သတ္ျဖတ္ခံလုိက္ရပါတယ္။ က်န္တဲ့သူပုန္ေတြ ကေတာ့ ဂရိတ္ နီကုိဘာ ကြ်န္းစုထဲက ပုိ႔ဘလဲယားကြ်န္းမွာ အမႈရင္ဆုိင္ခဲ့ရၿပီး ၂၀၀၆ ခုမွာ ကာလကတၱား အက်ဥ္းေထာင္ ကုိ ေျပာင္းေရႊ႕လာခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

သူပုန္ေတြအတြက္ ကူညီေပးေနသူေတြကေတာ့ အိႏၵိယအစုိးရ အေနနဲ႔ တရားဥပေဒ လမ္းေၾကာင္းအရ မွန္မွန္ကန္ကန္ ဆုံးျဖတ္ဖုိ႔နဲ႔ အကယ္၍ လြတ္ေျမာက္လာရင္လည္း လုံၿခံဳေဘးကင္းတဲ့ ႏုိင္ငံတခုခုမွာ ႏုိင္ငံေရး ခုိလႈံခြင့္ရဖုိ႔ ျပင္ဆင္ေနၾကပါတယ္။ ၿပီးခဲ့တဲ့ ႏွစ္ကုန္ပုိင္းကေတာ့ အေရွ႕တီေမာနဲ႔ ခ်က္သမၼတ ႏုိင္ငံတုိ႔က သူတုိ႔ကုိ ႏုိင္ငံေရးခုိလႈံခြင့္ ေပးမယ္လုိ႔ ကမ္းလွမ္းခဲ့ပါတယ္။

ဒီလူေတြကို ဒုကၡသည္အျဖစ္ အသိအမွတ္ျပဳဖို႔ UNHCR က စဥ္းစားေနတဲ့အေပၚ သူတို႔အမႈကို လုိက္ပါေဆာင္ရြက္ေပးေနတဲ့ အက်ဳိးေဆာင္ ေရွ႕ေနတဦးျဖစ္သူ မစၥတာ Siddharth Aggarwal ကလည္း ႀကိဳဆိုလိုက္ပါတယ္။

“ဒီလို ျဖစ္သြားတဲ့အတြက္ က်ေနာ္၀မ္းသာပါတယ္၊ သူတို႔ကို ျမန္မာႏိုင္ငံျပန္ပို႔ေတာ့မွာ မဟုတ္တဲ့အတြက္ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ လည္းရွိလာပါတယ္။ တကယ္လို႔သာ သူတို႔ကို ျမန္မာႏုိင္ငံ ျပန္ပို႔မယ္ဆိုရင္ သူတို႔ဟာ အႏၲရာယ္နဲ႔ ရင္ဆိုင္ရမွာပါ။” လို႔ ေရွ႕ေနျဖစ္သူ မစၥတာ Siddharth Aggarwal က ေျပာသြားပါတယ္။