အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စု အေနနဲ႔ ဇင္ဘာေဘြျပည္သူေတြအတြက္ အေမရိကန္ ေဒၚလာ ၇၃ သန္း အကူညီ အေထာက္အပံ့ ေပးမယ္လုိ႔ သမၼတ ဘရက္ အိုဘားမား (Barack Obama) က ကတိေပးလုိက္ပါတယ္။ ဇင္ဘာေဘြ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ေမာ္ဂန္ ခ်န္ဂရုိင္း (Morgan Tsvangirai) နဲ႔ သမၼတအိမ္ျဖဴေတာ္မွာ ေသာၾကာေန႔က ေတြ႔ဆုံအၿပီး သမၼတက အခုလုိ ေျပာၾကား လုိက္တာပါ။ ဒီအေၾကာင္း ဗီအုိေအသတင္းေထာက္ ကန္႔ကလိုင္ယန္ (Kent Klein) သတင္းေပးပုိ႔ထား တာ ကုိ ကုိေဇာ္၀င္းလႈိင္က တင္ျပေပးပါမယ္။
ဇင္ဘာေဘြ သမၼတ ေရာဘတ္မူဂါဘီ (Robert Mugabe) က ဇင္ဘာေဘြ ျပည္သူေတြ အက်ဳိးျဖစ္ထြန္းေစမယ့္ ကိစၥေတြ လုပ္ေဆာင္တဲ့ အစဥ္အလာ မရွိဘူးဆုိတာ အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စုက ယုံၾကည္တဲ့အတြက္ ဒီအေထာက္အပ့ံေငြေတြ ဇင္ဘာေဘြ ျပည္သူေတြထံကုိ တုိက္ရုိက္ ပုိ႔ေပးမယ္လုိ႔ သမၼတ အုိဘားမား က ေျပာပါတယ္။
ဒါေပမဲ့့ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္အတြက္ အေျခခံ အေၾကာင္းအရာေတြ ရွိေနတယ္လုိ႔ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ေမာ္ဂန္ ခ်န္ဂရုိင္း နဲ႔ ေတြ႔အၿပီး မွာ သမၼတ အုိဘားမားက ေျပာပါတယ္။
“ဇင္ဘာေဘြႏုိင္ငံ ခက္ခဲတဲ့ ႏုိင္ငံေရး အက်ပ္အတည္းေတြၾကားကေန လြန္ေျမာက္ႏုိင္ေအာင္ ဇြဲလုံ႔လအျပည့္ နဲ႔ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္က ဦးေဆာင္ လမ္းျပခဲ့တဲ့ အေပၚ က်ေနာ့္အေနနဲ႔ အမ်ားႀကီး ေလးစား ဂုဏ္ယူပါတယ္။”
စီးပြားေရး က်ဆင္းၿပီး ေငြေၾကး အဆမတန္ ေဖာင္းပြမႈေတြကုိ ဇင္ဘာေဘြႏုိင္ငံ အေနနဲ႔ ကာလအေတာ္ၾကာ ခံစားခဲ့ရတာ ပါ။ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ခ်န္ဂရုိင္း အေနနဲ႔ လတ္တေလာ ႀကံဳေတြ႔ေနရတဲ့ အခက္အခဲ အက်ပ္အတည္းေတြက ေက်ာ္လႊားႏုိင္ ေအာင္ ႀကိဳးစား လုပ္ေဆာင္ေနတာေတြ ကုိလည္း သမၼတ အုိဘားမားက ခ်ီးက်ဴးလုိက္ပါတယ္။
သမၼတ မူဂါဘီ အစုိးက သူ႔ရဲ႕ အတုိက္အခံ လႈပ္ရွားမႈေတြအေပၚ ဖိႏွိပ္ ခ်ဳပ္ခ်ယ္ခဲ့တာေတြကုိ ႀကံ့ႀကံ့ခံ ရပ္တည္ခဲ့တဲ့ အေပၚမွာလည္း သမၼတ အုိဘားမားက ခ်ီးက်ဴးလုိက္ပါတယ္။ မႏွစ္ကက်င္းပခဲ့တဲ့ အျငင္းပြားဖြယ္ရာ ေရြးေကာက္ပြဲအၿပီး သမၼတ မူဂါဘီ က ညီညြတ္ေရး အစုိးရဖြဲ႔ဖုိ႔ ေဖေဖာ္၀ါရီလထဲမွာ မစၥတာ ခ်န္ဂရုိင္း ကုိ ဖိတ္ၾကားခဲ့ရာက အခု အဲဒီ ညီညြတ္ေရး အစုိးရမွာ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္အျဖစ္ တာ၀န္ထမ္းေဆာင္ေနတာပါ။
“ဇင္ဘာေဘြ ႏုိင္ငံမွာ အင္မတန္ လုိအပ္ေနတဲ့ လူ႔အခြင့္အေရးနဲ႔ တရားဥပေဒ စုိးမုိးေရးေတြ ေပၚေပါက္လာဖုိ႔တင္မကဘဲ စီးပြားေရးဖက္ ပုိင္းမွာလည္း ဖြံ႔ၿဖိဳးတုိးတက္လာေအာင္ က်ေနာ္တုိ႔ အေနနဲ႔ အတတ္ႏုိင္ဆုံး အဖက္ဖက္က ၀ုိင္း၀န္း ပ့ံပုိးေပး လုိတဲ့ ဆႏၵရွိပါတယ္။”
ပုံမွန္ လည္ပတ္မႈ ရွိႏုိင္တဲ့ စာသင္ေက်ာင္းေတြ၊ က်န္းမာေရး ေစာင့္ေရွာက္မႈ နဲ႔ ကုိယ့္ျပည္သူကုိ ျပန္လည္ ေကၽြးေမြးႏုိင္ ေလာက္တဲ့ စုိက္ပ်ဳိးေရး စံနစ္ေတြနဲ႔အတူ ဇင္ဘာေဘြ ႏုိင္ငံမွာ လူ႔အခြင့္အေရး နဲ႔ တရားဥပေဒ စုိးမုိးမႈရွိေရး ကိစၥေတြကုိ အားေပး လုပ္ေဆာင္သြားမယ္လုိ႔ သမၼတ အုိဘားမားက ေျပာပါတယ္။
အေနာက္ႏုိင္ငံေတြက ဇင္ဘာေဘြႏုိင္ငံကုိ ကူညီ ေထာက္ပံ့ေနတဲ့အေပၚ သူ႔အေနနဲ႔ ေက်းဇူးတင္ေၾကာင္း ေျပာၾကားၿပီး ႏုိင္ငံတကာက ေမွ်ာ္လင့္ထားတဲ့ တုိးတက္မႈေတြ ျဖစ္ေပၚလာေအာင္ လုပ္ေဆာင္သြားမယ္လုိ႔ မစၥတာ ခ်န္ဂရုိင္း က ေျပာပါတယ္။
“လာမယ့္ ၁၈ လအတြင္း ဇင္ဘာေဘြ ႏုိင္ငံသူ ႏုိင္ငံသားေတြ ကုိယ္ပုိင္အစုိးရကုိ ေရြးေကာက္ တင္ေျမာက္ႏုိင္မယ့္ ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲမႈမ်ဳိး က်ေနာ္တုိ႔ လုပ္ေဆာင္သြားပါမယ္။ ဟုတ္ကဲ့၊ ၾကားျဖတ္အစုိးရ အေနနဲ႔ တုိးတက္မႈေတြ အမ်ားႀကီး လုပ္ေဆာင္ႏုိင္ခဲ့ပါတယ္၊ ဒါေပမဲ့ ျပႆနာေတြကေတာ့ ရွိေနတုန္းပါပဲ။”
သမၼတ မူဂါဘီ ဟာ လူျဖဴေတြပုိင္ဆုိင္တဲ့ လယ္ေျမေတြ သိမ္းပုိက္တာ အပါအ၀င္ လူ႔အခြင့္အေရးေတြ ခ်ဳိးေဖာက္ခဲ့သလုိ တုိင္းျပည္ရဲ႕ စီးပြားေရး ကုိလည္း ဖ်က္ဆီးခဲ့တယ္လုိ႔ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုနဲ႔ တျခားတုိင္းျပည္ေတြက စြပ္စြဲ ေျပာဆုိ ထားပါတယ္။
သမၼတ မူဂါဘီ ဟာ ၁၉၈၀ ခုႏွစ္ကတည္းက ဇင္ဘာေဘြႏုိင္ငံရဲ႕ အာဏာကုိ ခ်ဳပ္ကုိင္ထားခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။
အီးေမးလ္
ပုံႏွိပ္ရန္
