ဇူလိုင္ လဆန္းက မိုးသည္းထန္စြာရြာၿပီး ေျမၿပိဳမႈျဖစ္ခဲ့တဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံေျမာက္ပိုင္း ကခ်င္ျပည္နယ္ထဲက ဖားကန္႔ေဒသမွာ အစားအေသာက္ နဲ ့ေဆးဝါး အကူအညီေတြ လိုအပ္ေနတယ္လို႔ ရန္ကုန္အေျခစိုက္ လူသားခ်င္းစာနာမႈ အေထာက္အကူ ေပးေရး ဆိုင္ရာ ကုလသမဂၢ ညိႇႏိႈင္းေရးရံုး OCHA က ေျပာၾကားလိုက္ပါတယ္။

ေျမၿပိဳုၿပီး သြားေရးလာေရးေတြ ျပတ္ေတာက္ေနတဲ ့ ေနရာေတြဆီ ျမစ္ႀကီးနားမွာရွိတဲ့ WFP ကမၻာ့ စားနပ္ရိကၡာအဖြဲ႔ကေန အေရးေပၚ အစားအစာေတြ အျမန္ဆံုး ပို႔့ေဆာင္ေပးႏိုင္ဖို႔့ လုပ္ေနတယ္လို႔လည္း OCHA ရဲ႕ ထုတ္ျပန္ခ်က္ထဲမွာ ေဖာ္ျပ ထားပါတယ္။ နယ္စည္းမျခား ဆရာဝန္မ်ားအဖြဲ ့MSF ကလည္း ေဒသတြင္းမွာရွိေနတဲ့ ေဆးရံုေတြကို အကူအညီေတြ ေပးေနၿပီး၊ ေဆးရံုေတြမွာ ေဆးဝါးေတြ ထပ္ၿပီး လိုအပ္ေနတယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။ ဆိုေတာ့ လြန္ခဲ့တဲ့ သီတင္းတပတ္က ျဖစ္ခဲ့တဲ့ ဖားကန္႔ ေျမၿပိဳမႈေနာက္ဆံုး အေျခအေနက ဘယ္လို ျဖစ္ေနသလဲ ဆိုတာသိရဖို႔ ကခ်င္ Today Online သတင္းစဥ္ အယ္ဒီတာ ဦးဘေအာင္ ကိုေမးၾကည့္ေတာ့ သူ ေနာက္ဆံုးသိထားတဲ့ အေျခအေနကို ခုလို ေျပာျပပါတယ္။

“က်ေနာ္တို႔ ညက ေျပာျဖစ္တာကေတာ့ ဖားကန္႔ေဒသခံေတြ ေျပာတာကေတာ့ အခုခ်ိန္မွာ သူတို႔ ေျမႀကီးေအာက္မွာ ေရာက္ေနတဲ့အေလာင္းေတြကို ေဖာ္ၿပီးေတာ့၊ ေဖာ္လို႔ရတဲ့ အေလာင္းေတြကိုလည္း သူတို႔ အခု ဘုရားေက်ာင္းေတြကေန ၿပီးေတာ့ ကိုယ့္အစီအစဥ္နဲ႔ကိုယ္ ျမႇဳပ္ေနၾကတယ္။ ၿပီးေတာ့မွ သူတို႔ ေျပာတာကေတာ့ အခုခ်ိန္ထိ လူ ၁၀၀ နီးပါး ေသတယ္ လို႔ ေျပာေပမဲ့  အတိအက် သိဖို႔ခက္တယ္။ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုေတာ့ အားလံုးသိတဲ့အတိုင္း ေနရာတကာက လာၿပီးေတာ့မွ အလုပ္လုပ္ၾကတဲ့ ေနရာ ဆိုေတာ့ လူ ဘယ္ႏွစ္ေယာက္ ေသတယ္ ဆိုတာကို အတိအက် သိဖို႔ေတာင္ ခက္တယ္လို႔ သူတို႔ အဲဒီလို ေျပာပါတယ္။ တခိ်ဳ႕ေနရာေတြက ေပ ၃-၄ ေပေလာက္အထိ ျမင့္သြားေတာ့ တခ်ိဳ႕ ကားတန္းေတြကို ျပန္ေဖာ္ဖို႔ ေတာ္ေတာ္ အခ်ိန္ယူရမယ္လို႔ေတာင္ ၾကားရတယ္။ ေနာက္ဆံုးကေတာ့ သူတို႔ အဲဒီ ေျမၿပိဳတဲ့အတြက္ေၾကာင့္မို႔လို႔ လူေသ တာအျပင္ အခုခ်ိန္မွာ ၀မ္းေရာဂါနဲ႔ ျပန္ၿပီး ဒုကၡမေရာက္ေအာင္ေပါ့ေနာ္၊ အမ်ားႀကီး သတိထားေနရတယ္လို႔ ေျပာတာ က်ေနာ္တို႔ ၾကားတယ္ခင္ဗ်။”

ေျမၿပိဳေနတဲ့ေအာက္ေတြမွာ အေလာင္းေတြကို လုိက္ၿပီးေတာ့ ဆြဲထုတ္ေနတာက ေဒသခံေတြနဲ႔ ဘုရားေက်ာင္းေတြက လုပ္ေပးေနတယ္ ဆုိေတာ့ သက္ဆိုင္ရာကေရာ ကူညီကယ္ဆယ္ေရး နဲ႔ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ ဘာေတြ လုပ္ေပးေနတယ္လို႔ ေဒသခံေတြက ေျပာပါသလဲရွင့္။ -

“ေဒသခံေတြက ေျပာတာကေတာ့ အခုထိ ဘာမွမလာေသးဘူးလို႔ ေျပာတယ္။ ဒါေပမဲ့ ေဆးရံုေတြမွာေတာ့ သူတုိ႔ တတ္ႏိုင္သေလာက္ ၾကည့္ေပးတယ္ေတာ့ ေျပာတယ္။ ဒါေပမယ့္ အဓိက အေလာင္းေဖာ္တာတို႔ ဘာတို႔ကေတာ့ အဲဒီမွာ လုပ္ေနတဲ့ ကုမၸဏီက လူေတြ နဲ႔ ဘုရားေက်ာင္းက လူငယ္ေတြပဲ အဓိက အေလာင္းေဖာ္တဲ့အလုပ္ကို လုပ္ေနတယ္လို႔ ေျပာတယ္။”

ေသာၾကာေန႔ထုတ္ အစိုးရ သတင္းစာေတြထဲမွာေတာ့ လမ္းပိတ္ဆို႔မႈေတြကို သက္ဆိုင္ရာ အဖြဲ႔ေတြက စုေပါင္းရွင္းလင္း ဖယ္ရွားေပးခဲ့တယ္လို႔ ေဖာ္ျပပါတယ္။ ေသဆံုးသူဟာလည္း အမ်ဳိးသား ၁၁ ေယာက္နဲ ့ အမ်ဳိးသမီး ၁၃ ေယာက္ စုစုေပါင္း ၂၄ ေယာက္ ေသဆံုးၿပီး တေယာက္ပဲ ဒဏ္ရာရခဲ့တယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။ ေဒသခံေတြရဲ႕ အေျပာအရ သူတို႔ ျပန္လည္ရရွိတဲ့ အေလာင္းေတြက ဒီအေရအတြက္ထက္ မ်ားေနပါတယ္။

“ဘုရားေက်ာင္းေတြက ေျပာတာကေတာ့ သူတို႔ ျမႇဳပ္ၿပီးသား အေလာင္းေတာင္ သူတို႔ဆီမွာက ၁၀ ေလာင္းေက်ာ္လို႔ ေျပာတယ္။ ဒါနဲ႔ ဟိုးေန႔ကပဲ ေမာ္၀မ္း ေဘးနားက တေနရာမွာ အေလာင္းေဖာ္တဲ့ေနရာမွာ အဲဒီတေနရာတည္းမွာေတာင္မွ အေလာင္း ၄၀ နီးပါးေလာက္ ေဖာ္လို႔ရတယ္လို႔ အဲဒီလို ေျပာသံၾကားတယ္။ ဒါေၾကာင့္ တခ်ိဳ႕က အဲဒီမွာ တခ်ိဳ႕ ရပ္ကြက္ တာ၀န္ခံေတြ ေျပာတာကလည္း နဂိုကတည္းက လူဦးေရ ဘယ္ေလာက္ရွိမွန္းမသိေတာ့ ဘယ္ေလာက္ေသမွန္းေတာင္ သူတုိ႔ ေသခ်ာေျပာႏိုင္မွာမဟုတ္ဘူးလို႔ အဲဒီလို ေျပာၾကတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အခုေလာေလာဆယ္ အားလံုး သူတို႔ ေဖာ္လို႔ရတဲ့ အေလာင္း ၈၀ နီးပါး ရွိသြားၿပီလို႔ေတာင္ ေျပာတယ္။ အခု အဓိက ခံေနရတဲ့ ငွက္ေပ်ာေတာ တို႔၊ ေမာ္၀မ္း တို႔၊ ထိုင္းေတာင္ ေဘးနားက ရြာေတြဆိုရင္လည္း တကယ့္ ေျမႀကီးေပၚမွာ ေဆာက္ထားတာ မဟုတ္ေတာ့ဘဲနဲ႔ သူတို႔ပံုထားတဲ့ ေျမစာေပၚမွာ ဆက္ၿပီးေတာ့မွ အိမ္ေတြ ေဆာက္ထားတာ အိမ္ေတြ ေဆာက္ထားတာ ဆိုတာကလည္း သိတဲ့အတိုင္း တဲအိမ္ေတြ မဟုတ္ ဘဲ အိမ္ႀကီးအိမ္ေကာင္း ေတြကိုမွ အဲဒီ ေျမစာေပၚမွာ ေဆာက္ထားတာ ဆိုေတာ့ ဒီတေခါက္ ျဖစ္တာက ဖားကန္သမိုင္းမွာ အဆိုးဆံုးလို႔ က်ေနာ္တို႔ ေျပာရမွာပါ။”

ေဒသခံေဆးရံုေတြမွာေတာ့ ေလာေလာဆယ္ ထိခိုက္ဒဏ္ရာ ရသူေတြထက္ ဝမ္းေလွ်ာေရာဂါသည္ေတြကို အဓိက ကုသ ေပးေနရတဲ့ အေျခအေနကိုလည္ သူက အခုလို ေျပာပါတယ္။

“အဓိက ကေတာ့ ေဆးရံုရွိတဲ့ စိမ္းေတာင္ ေပါ့ေနာ္။ ဖားကန္႔ေဆးရံုမွာေတာ့ အဓိက ေျမၿပိဳလို႔ ေရာက္လာတဲ့ ထိခိုက္္ဒဏ္ရာ ရတဲ့သူေတြကေတာ့ ေဆးရံုက ျပန္ဆင္းသြားၿပီ။ အဲဒီေနရာမွာ အခု ၀မ္းေရာဂါ ျဖစ္တဲ့သူေတြက ထပ္ေရာက္လာေတာ့ အခု ေဆးရံုမွာ လူမ်ားေတာ့ ေနရာေတာင္ မရွိဘူးေျပာတယ္။ ဒါေတာင္ ဘုရားေက်ာင္းမွာေတြ၊ က်န္ရစ္ခဲ့တဲ့ ေဆြမ်ိဳး အသိုင္းအ၀ိုင္း အိမ္ေတြမွာ ေနၿပီးေတာ့မွ ၀မ္းေရာဂါ တျခားလူေတြဆီကို မကူေအာင္ ကိုယ့္နည္းကိုယ့္ဟန္ နဲ႔ ေဆးမီးတိုနဲ႔ ကုေနတဲ့သူေတြက ပိုမ်ားတယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။”

ေျမၿပိဳက်မႈေတြေၾကာင့္ လမ္းေတြပိတ္ၿပီး သယ္ယူပို႔ေဆာင္ေရးပိုင္းမွာ ထိခိုက္ေနတဲ့ အတြက္ စားေရးေသာက္ေရးပိုင္းမွာ ေရာ ဘယ္လို လုပ္ေနၾကရသလဲလို႔ ေမးၾကည့္ေတာ့ -

“ျမစ္ႀကီးနားဘက္ကေန ဖားကန္႔ကိုလာတဲ့ လမ္းေတြကလည္း တံတားေတြလည္း က်ိဳး၊ လမ္းေတြလည္း အကုန္လံုး ပိတ္ၿပီး ေတာ့ အစားအေသာက္ေတြကို ဟိုးတုန္းကလုိပဲ လူနဲ႔တႏိုင္ ဖားကန္႔ဘက္ကို သယ္ေနၾကတယ္။ တခ်ိဳ႕ကလည္း ဆိုင္ကယ္ ေတြနဲ႔ ပို႔ေနၾကတယ္လုိ႔ က်ေနာ္တို႔ ၾကားတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ျမစ္ႀကီးနားဘက္က အလုပ္မရွိတဲ့သူေတြ၊ ဖားကန္႔ဘက္က အလုပ္မရွိတဲ့သူေတြလည္း အခုေလာေလာဆယ္ အဆိုးထဲက အေကာင္းက ကယ္ရီ လုပ္ၿပီး အလုပ္ျဖစ္ေနၾကတယ္ လို႔လည္း က်ေနာ္တို႔ ၾကားရတယ္။”

အေမရိကန္အေျခစိုက္ Kachin Today Online သတင္းစဥ္ အယ္ဒီတာ ဦးဘေအာင္ ေျပာျပခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ ေက်ာက္စိမ္း နဲ႔ ေရႊထြက္တဲ့ ဖားကန္႔ၿမိဳ႕မွာ ဒီလ ၄ ရက္ေန႔ကစလို႔့ မိုးအဆက္မျပတ္ ရြာသြန္းခဲ့့တဲ့ အတြက္ ဥရုေခ်ာင္း တေလွ်ာက္မွာ စုပံုထားတဲ့့ ေက်ာက္စိမ္းတြင္းေတြက ထြက္တဲ့ ေျမစာေတြၿပိဳ က်ခဲ့တာေၾကာင့္ ေရစီးပိတ္ၿပီး ၿမိဳ႕့ေရလႊမ္းခဲ့တာလို႔ ေဒသခံေတြက ေျပာပါတယ္။