Kurdish ده‌نگی ئه‌مریكا 
ئه‌ركی ئێمه‌ ڕاگه‌یاندنه‌

ته‌‌نیا نوسین
گه‌‌ران

 
بـنـبـڕكردنی ئـیـفـلـیـجی مــنـداڵان

16/01/2006

india_polio_13may03_80v

ڕێـكخراوی ته‌ندروستی جیهانی WHO ڕایگه‌یاند، كه‌ ده‌توانرێت نه‌خۆشی ئیفلیجی منداڵان تاكۆتایی ساڵی 2006 بنبڕبكرێت. هه‌ڵبه‌ته‌ یه‌ك هۆ له‌م گه‌شبینی‌یه‌ ئه‌وه‌یه‌ كه‌ كوتاندن زیادیكردووه‌. به‌ زۆری منداڵان دووچاری ڤایرۆسی ئیفلیجی ده‌بنه‌وه‌، كه‌ ئیفلیجی وته‌نانه‌ت مردنیشی لێ ده‌كه‌وێته‌وه‌.

ئامانجی سه‌ره‌تایی بۆ بنبڕكردنی ئیفلیجی منداڵ له‌ كۆتایی ساڵی 2005 سه‌ری نه‌گرت چونكه‌ له‌ ساڵی 2003 دا، چه‌ند شارێـك له‌ باكوری نه‌یجیریا كوتاندنیان ڕاگرت. هه‌ندێ له‌ پـیاوه‌ ئاینی‌یه‌كانی ناو نه‌یجیریا به‌ درۆوه‌ گوتوبویان كه‌ كوتاندنی نه‌خۆشی ئیفلیجی له‌ ڕێـگه‌ی ده‌مه‌وه‌ ده‌بێـته‌ هۆی نه‌زۆكی ئه‌وه‌ش به‌ شێـكه‌ له‌ هه‌ڵمه‌تی ڕۆژئـاوا دژ به‌ موسڵمانه‌كان. كاتێ كوتاندنه‌كان ڕاگیران ڤایرۆسی نه‌خۆشی ئیفلیجی له‌ سه‌ران سه‌ری سنووره‌كان بڵاو بۆوه‌، سه‌ر له‌ نوێ دووچاری هه‌ژده‌ ووڵاتان بۆوه‌ كه‌ زوتر نه‌خۆشی‌یه‌كه‌یان تیا نه‌بوو، هه‌ر له‌ یه‌مه‌نه‌وه‌ تا ئه‌نده‌نوسیا.

دكتۆر ده‌یڤد هێمان له‌ ڕێـكخراوی WHO ده‌ڵێت ئێستا ڕێبه‌رانی ئاینی نه‌یجیریا پشتیوانی كوتاندنی نه‌خۆشی ئیفلیجی ده‌كه‌ن.

هه‌روه‌ها ده‌ڵێت: " ئێمه‌ له‌و باوڕه‌داین پـێویسته‌ ڕێـگا له‌ بڵاو بوونه‌وه‌ی نه‌خۆشی ئیفلیجی بگیرێت له‌ هه‌ر ووڵاتێـكدا. ئه‌وه‌ش به‌ ڕاگرتنی بڵاوبوونه‌وه‌ی ڤایرۆسی نه‌خۆشی ئیفلیجی تا ناوه‌ڕاستی ساڵ له‌ تێـكڕای ووڵاتان و هه‌تا كۆتایی ساڵی 2006 و سه‌ره‌تای ساڵی 2007یش له‌ نه‌یجیریا".

نزیكه‌ی 350 هه‌زار منداڵ دووچاری ئه‌م نه‌خۆشی‌یه‌ بوبونه‌وه‌ كاتێ هه‌ڵمه‌تی له‌ناوبردنی ئه‌م نه‌خۆشی‌یه‌ له‌ ساڵی 1988 ده‌ستی‌پـێـكرد. له‌ ساڵی 2005 دا ژماره‌كه‌ به‌ره‌و 1700 منداڵ كه‌م بۆوه‌، نزیكه‌ی 600 یان له‌ نه‌یجیریادان. ووڵاتانی دیكه‌ كه‌ هه‌مان جۆری نه‌خۆشی‌یان تیا ڕاپۆرت كراوه‌ بریتین له‌ هندستان، پاكستان، ئه‌فغانستان و نه‌یجیریا.

ووڵاته‌ یه‌كـگرتووه‌كانی ئه‌مریكا و نه‌ته‌وه‌ یه‌كـگرتووه‌كان و هاوكاره‌ ناحكومی‌یه‌كان، وه‌ك Rotary International و the Bill and Melinda Gates Foundation ، پشتیوانی له‌ ده‌ستپـێـشخه‌رێـكانی له‌ ناو بردنی نه‌خۆشی ئیفلیجی ده‌كه‌ن له‌ سه‌ران سه‌ری جیهاندا.

ووڵاته‌ یه‌كـگرتووه‌كانی ئه‌مریكا زیاتر له‌ 900 ملیۆن دۆلاری بۆ هه‌ڵمه‌ته‌كه‌ ته‌رخان كردووه‌، سه‌رۆك جۆرج ده‌بڵیو بوش له‌و باره‌یه‌وه‌ ده‌ڵێت، ووڵاته‌ یه‌كـگرتووه‌كانی ئه‌مریكا پابه‌نده‌ به‌وه‌ی هه‌موو هه‌نگاوێـكی پـێویست بنێت تا نه‌خۆشـیه‌كه‌ نه‌مێنێت.

ئه‌م گوتاره‌ دید و بۆچوونی حكومه‌تی ووڵاته‌ یه‌كـگرتووه‌كانی ئه‌مریكایه‌

emailme.gif ئه‌‌م راپۆرته ئیمێل بكه
printerfriendly.gif بۆ چاپكردن
  نوێترین هه‌واڵ
سه‌رۆک ئۆباما له‌ چه‌ند ڕۆژی داهاتوو سـتراتیژیـیه‌تی خۆی به‌رامبه‌ر شه‌ڕی ئه‌فغانسـتان ڕاده‌گه‌یه‌نێت  Audio Clip Available

  هه‌واڵی زیاتر
دکتۆر که‌مال که‌رکوکی ده‌ڵێت به‌ هیچ شێوه‌یه‌ک مادده‌ی 140 هه‌ڵناوه‌شێته‌وه‌  Audio Clip Available
سامی شـۆڕش ده‌ڵێت به‌ دوری نازانم هاشمی جارێـکی دیکه‌ یاسای هه‌ڵـبژاردنه‌کان ڤیتۆ بکاته‌وه‌  Audio Clip Available
عارف نادری ده‌ڵێت ئۆباما ئه‌وه‌نده‌ی گرنگی به‌ ئێران داوه‌ ئه‌وه‌نده‌ گرنگی به‌ ئۆپـۆزیسـیۆن نه‌داوه‌  Audio Clip Available
سالار مه‌حمود باس له‌ کۆنگره‌که‌ی تایبه‌ت به‌ که‌رکوک له‌ به‌غدا ده‌کات  Audio Clip Available
خالید شوانی ده‌ڵێت په‌رله‌مان ده‌توانێت به‌بێ ڕه‌زامه‌ندی سه‌رۆکایه‌تی یاسای هه‌ڵبژاردنه‌کان تێپه‌ڕ بکات  Audio Clip Available
ئه‌مه‌ل شوکر داوا ده‌کات کار بۆ ڕاگرتنی چۆڵـکردنی جه‌له‌ولا بکرێت  Audio Clip Available
دکتۆر مه‌حمود عوسمان ده‌ڵێت سـووننه‌کان هۆڵی په‌رله‌مانیان جێهێشـتووه‌  Audio Clip Available
له‌ چه‌ند هێرشێـکدا له‌ ئه‌فغانسـتان 4 سه‌ربازی ئه‌مه‌ریکایی و 8 سه‌ربازی ئه‌فغانی ده‌کوژرێن
21 که‌سی ڕفێندراو له‌ فلپین ده‌کوژرێن
سه‌رۆکی ئیسرائیل ده‌ڵێت بونیادکردنی نیشـته‌جێــیه‌کان کێشه‌یه‌کی گه‌وره‌ نیـیه‌  Audio Clip Available
ئه‌حمه‌د سه‌عید شه‌یخی داوای پـیاداچوونه‌وه‌ به‌ حوکمی له‌سێداره‌دانی شێرکۆ مه‌عارفی ده‌کات  Audio Clip Available
که‌مال که‌رکوکی ده‌ڵێت ئاماده‌نین له‌ هه‌ڵـبژاردنێـکدا به‌شـداری بکه‌ین فرتوفێڵی تیادا بکرێت  Audio Clip Available
شه‌ریف بێهروز ده‌رباره‌ی نامه‌که‌ی مسـته‌فا هیجری بۆ بان کی مون ده‌دوێت  Audio Clip Available
کۆنگره‌ی نه‌ته‌وه‌یی کورد نامه‌یه‌ک له‌ دژی سـوریا ئاڕاسته‌ی نه‌ته‌وه‌ یه‌کگرتووه‌کان ده‌کات  Audio Clip Available
ئێران ده‌سـتیکرد به‌ مانۆڕه‌ ئاسـمانیـیه‌که‌ی  Audio Clip Available
دیموکراته‌کان ڕه‌زامه‌ندی سینات به‌ده‌سـت‌ده‌هێنن له‌ مه‌سه‌له‌ی ده‌سـتکردن به‌ مشـتومڕ له‌سه‌ر خزمه‌تگوزاری ته‌ندروستی  Audio Clip Available
فریاد ڕه‌واندزی له‌سه‌ر یاسای هه‌ڵـبژاردنه‌کان ڕه‌خنه‌ له‌ باڵیۆزخانه‌ی ئه‌مه‌ریکا له‌ به‌غدا ده‌گرێت  Audio Clip Available
دڵشـاد نوعمان ڕه‌خنه‌ ده‌گرێت له‌وه‌ی که‌س داکۆکی له‌ مافی ئێزدیـیه‌کان ناکات  Audio Clip Available
مێزگردێـک ده‌رباره‌ی ڕه‌تکردنه‌وه‌ی ئێران بۆ دوایـین پـێشـنیاری نێونه‌ته‌وه‌یی  Audio Clip Available
محه‌مه‌د حسێن ده‌ڵێت گێڕانه‌وه‌ی ڕووداوه‌کان بنچینه‌ی ئه‌ده‌بی داسـتانه‌  Audio Clip Available
نه‌رمین عوسمان ده‌ڵێت هه‌تا هه‌ڵـبژاردن له‌ عێراقدا نه‌کرێت گرفته‌کان چاره‌سه‌ر ناکرێن  Audio Clip Available
یاسادانه‌رانی عێراق وتووێـژه‌کانی خۆیان له‌سه‌ر یاسای هه‌ڵبژاردنه‌کان بۆ یه‌کشه‌ممه‌ دواده‌خه‌ن  Audio Clip Available
دکتۆر ڕه‌ئوف عوسمان له‌و بڕوایه‌دایه‌ یه‌کشه‌ممه‌ش یاسای هه‌ڵـبژاردنه‌کان هه‌موار نه‌کرێته‌وه‌  Audio Clip Available
ڕزگار عه‌لی ده‌رباره‌ی کۆنگره‌ی تایبه‌ت به‌ که‌رکوک له‌ به‌غدا و یاسای هه‌ڵـبژاردن ده‌دوێت  Audio Clip Available
ئێران به‌ نیازه‌ مانۆری ئاسـمانی ئه‌نجام‌بدات  Audio Clip Available
زلهێزانی جیهان له‌ به‌رامبه‌ر سوربوونی ئێران له‌سه‌ر به‌رنامه‌ ناوه‌کیـیه‌که‌ی بێ‌ئومێد ده‌بن  Audio Clip Available
کێشمه‌کێشی یاسای هه‌ڵـبژاردنه‌کانی عێراق  Audio Clip Available