Kurdish ده‌نگی ئه‌مریكا 
ئه‌ركی ئێمه‌ ڕاگه‌یاندنه‌

ته‌‌نیا نوسین
Search

 
كۆبوونه‌وه‌كه‌ی نێوان سه‌رۆك بوش و ئه‌ردۆگان و ده‌رئه‌نجامه‌كانی

10/11/2007
ده‌قی به‌رنامه‌كه‌ - 6.78MB دایبه‌زێنه‌ audio clip
گوێبگره له‌ ده‌قی به‌رنامه‌كه‌ audio clip

به‌پـێی پـسپـۆران و شاره‌زایانی ڕۆژهه‌ڵات و ڕۆژئاوا كورد گه‌وره‌ترین میلله‌ته‌ له‌ جیهان كه‌ خاوه‌نی وڵاتی سه‌ربه‌خۆی خۆیان نین و ژماره‌یان له‌ 35 ملیۆن تێده‌په‌ڕێت كه‌ زۆرتر له‌ نیوه‌یان له‌ به‌شی ڕۆژهه‌ڵاتی توركیادا ده‌ژین.

كێشه‌ی كورد ده‌گه‌ڕێته‌وه‌ ده‌می شه‌ڕی جیهانی یه‌كه‌م و په‌یمانی 1920 ی سیڤه‌ر و پاشـان په‌یمانی لۆزانی سـاڵی 1923. به‌پـێی ئه‌و شـاره‌زایانه‌ هه‌ر له‌و ده‌مه‌وه‌ كورد ده‌ستیكردووه‌ به‌ خه‌باتی ڕامیاری و چه‌كدارانه‌ بۆ به‌ده‌ستهێنانی مافه‌ ڕه‌واكانی، وه‌ تا ئه‌مڕۆش هه‌ر به‌رده‌وامه‌. شـاره‌زایان ده‌ڵێن له‌ دایـكبووی پارتی كرێـكارانی كوردسـتان و یاخود په‌كه‌كه‌ وه‌كو پـێشه‌نگی خه‌باتی كورد له‌و به‌شه‌ی توركیادا له‌سه‌ر ئه‌نجامی ئه‌و بارودۆخه‌ی كه‌ له‌ توركیادا هاتووه‌ و باری پـشتگوێخراوی كورد و نه‌بوونی مافه‌ بناغه‌یـیه‌كان. له‌سه‌ر ئه‌نجامی نكۆڵیـكردن له‌ هه‌بوونیان وه‌كو میلله‌تێـك له‌ لایه‌ن ده‌وڵه‌تی توركیاوه‌، به‌ جۆرێـك زه‌مینه‌یه‌كی گونجاو بۆ له‌ دایكبوونی ڕێـكخراوه‌یه‌كی وه‌كو په‌كه‌كه‌ ڕه‌خسـاندبوو. هه‌ر وه‌كو پارتی دیموكراتی كوردستان كه‌ له‌ كۆماری مه‌هابادی كوردستانه‌وه‌ له‌ شه‌سته‌كانه‌وه‌ به‌ره‌و به‌شه‌كانی تری ئه‌و وڵاتانه‌ی كوردی تیادا ده‌ژین په‌ره‌ی سه‌ندبوو، په‌كه‌كه‌ش به‌ هه‌مان شـێوه‌ له‌وه‌ كه‌ڵك وه‌رگرتن و له‌ كه‌م‌وكوڕی پارت و ڕێـكخراوه‌كانی تری به‌شه‌كانی تر كه‌ و هاوڵاتیانی كوردی تیادا ده‌ژین توانیوێتی په‌ره‌ بسـێنێت و داموده‌زگای خۆی دابمه‌زرێنێت. به‌ڵام به‌پـێی شـاره‌زایان له‌به‌ر ئه‌و ڕێبازه‌ ناڕاسـته‌ كه‌ په‌كه‌كه‌ له‌به‌ری گرتووه‌ نه‌یتوانیوه‌ سه‌ركه‌وتووبێت له‌ ئامانجه‌كانی. ئه‌مڕۆ كێشه‌كه‌ په‌ره‌ی سه‌ندووه‌ و كورد له‌ كوردستانی عێراق توانیوێتی كه‌لاوه‌یه‌ك بۆ خۆی پـێـكبهێنێت كه‌ زۆر له‌ پـسپـۆران ده‌ڵێن بۆته‌ نیگه‌رانی وڵاتانی دراوسێ به‌ تایبه‌تی توركیا. توركیاش حه‌وسه‌ڵه‌ی له‌ده‌ستچووه‌ و له‌ ژێر فشـاری له‌شـكردا نیازی ڕاونانی په‌كه‌كه‌یان هه‌یه‌ له‌ چیاكانی قه‌ندیل، وه‌ به‌م جۆره‌ باری ئاسایشی كوردستانی عێراق تێـكده‌چێت. توركیا له‌ میانه‌ی ڕێـگه‌یه‌كدا گیری خواردووه‌ و نازانێت چۆن كاره‌كه‌ ئه‌نجام بدات. یه‌كێتی ئه‌وروپا وه‌كو یاساوڵ له‌سه‌ریدا ڕاوه‌ستاوه‌ و مه‌رج و به‌ندی به‌سه‌ردا داده‌نێت بۆ وه‌رگرتنی له‌ گڵه‌به‌كه‌یان، وه‌ ئه‌مریكاش نایه‌وێت باری ئاسایشی كوردستان و هه‌روه‌ها عێراقیش تێـكبچێت. وه‌ به‌م مه‌به‌سته‌ سه‌رۆك وه‌زیری توركیا سه‌ردانی ئه‌مریكای كرد بۆ ئه‌وه‌ی فشـار به‌سه‌ر ئه‌مریكا بهێنێت كه‌ ڕێـگای پـێبدات ئه‌و كاره‌ ئه‌نجام بدات.

بۆ به‌ دواچوونی سه‌رئه‌نجامی سه‌ردانه‌كه‌ی ئه‌ردوگان بۆ واشـنتۆن و گرفتی ده‌یان سـاڵه‌ی توركیا له‌گه‌ڵ په‌كه‌كه‌، وه‌ شیانی به‌شـداربوونی ڕاسته‌وخۆی حكومه‌تی هه‌رێمی كوردستان له‌ وتووێـژه‌كاندا له‌گه‌ڵ توركیا و دۆزینه‌وه‌ی چاره‌سه‌رێـكی ئاشـتیـیانه‌ بۆ گرفته‌كه‌، هاوكارمان جانی دیلان له‌ میانه‌ی به‌رنامه‌ی هه‌له‌و واشـنتۆنی ئه‌م هه‌فته‌یه‌دا میوانداری ئه‌م به‌ڕێزانه‌ی كردووه‌:
دكتۆر چیا عه‌باس، نووسه‌ر و لـێـكۆڵه‌ره‌وه‌.
دكتۆر دلاوه‌ر عه‌لائه‌دین، پـرۆفیسۆر له‌ زانكۆی نۆتنگهام له‌ به‌ریتانیا.
ده‌توانن گوێبیسـتی ده‌قی به‌رنامه‌كه‌ بن له‌ ڕێـگه‌ی كلیككردنی ئه‌و فایله‌ ده‌نـگیـیه‌ی سه‌ره‌وه‌. ماوه‌ی به‌رنامه‌كه‌ 44 خوله‌كه‌.

emailme.gif ئه‌‌م ڕاپۆرته ئیمه‌یڵ بكه
printerfriendly.gif بۆ چاپكردن

  نوێترین هه‌واڵ
توركیا به‌ فڕۆكه‌ و تۆپ هێرش بۆ سه‌ر سه‌رهه‌ڵـداوانی كورد له‌ باكوری عێراق ده‌كات  Audio Clip Available

  هه‌واڵی زیاتر
كۆریا باكور له‌ لیسـتی تێرۆری وڵاته‌ یه‌كگرتووه‌كانی ئه‌مریكا لاده‌برێت  Audio Clip Available
گفتوگۆیه‌كی تایبه‌ت له‌گه‌ڵ باڵیۆزی عێراق له‌ ئه‌مریكا  Audio Clip Available
خالید شـوانی ده‌ڵێت پـێوسته‌ په‌رله‌مانی توركیا وتووێـژكردن په‌سه‌ند بكات بۆ چاره‌سه‌ركردنی كێشه‌ی په‌كه‌كه‌  Audio Clip Available
سه‌رۆك بوش ده‌ڵێت ئابووریـیه‌ مه‌زنه‌كانی جیهان بۆ نه‌هێشـتنی قه‌یرانی ئابووری هاوكاری ده‌كه‌ن  Audio Clip Available
ڕاوبۆچوونی جیاجیا له‌سه‌ر به‌رنامه‌کانی به‌شی کوردی ده‌نگی ئه‌مریکا  Audio Clip Available
جۆن مه‌ككه‌ین داوا له‌ لایه‌نگرانی خۆی ده‌كات ڕێز له‌ باراك ئۆباما بگرن  Audio Clip Available
ڕۆژنامه‌وانێـکی کورد له‌ شـاری که‌رکوک ده‌کوژرێت  Audio Clip Available
ژماره‌یه‌ک له‌ په‌رله‌مانتارانی ئه‌وروپا داوا له‌ زیندانیـیه‌ مانگرتووه‌کانی ئێران ده‌که‌ن کۆتایی به‌ مانگرتنه‌که‌یان بهێنن  Audio Clip Available
ئاری ڕه‌فیق باس له‌ هه‌وڵه‌کان بۆ ڕێـگه‌گرتن له‌ توندوتیژی به‌رامبه‌ر به‌ ئافره‌تان ده‌کات  Audio Clip Available
فڕۆکه‌ جه‌نگیـیه‌کانی تورکیا بۆردومانی سه‌رهه‌ڵـداوانی کورد له‌ باکوری عێراق ده‌که‌ن  Audio Clip Available
حه‌سیب کاپڵان سه‌باره‌ت به‌ مه‌سه‌له‌ی تورکیا و په‌که‌که‌ ده‌دوێت  Audio Clip Available
عێراقیـیه‌کان به‌شـداری له‌ پـرسه‌ی سـیاسه‌تمه‌داره‌که‌ی سه‌در ده‌که‌ن  Audio Clip Available
دکتۆر مه‌حمود عوسـمان ده‌ڵێت تورکیا ده‌یه‌وێت شه‌ڕی کورد به‌ کورد بکات  Audio Clip Available