รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศจากประเทศภาคีสมาคมประชาชาติเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ หรือ  ASEAN กำลังประชุมกันในสิงคโปร์ในสัปดาห์นี้เพื่อหารือกันในเรื่องต่าง ๆ รวมทั้งความก้าวหน้าในการรับรองกฎบัตรส่งเสริมความเป็นอันหนึ่งอันเดียวกันในส่วนภาคพื้น

ประเทศสมาชิกสมาคมประชาชาติเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ หรือ  ASEAN ตกลงกันเมื่อปลายปีที่แล้วที่จะตั้งกฎบัตรส่งเสริมความเป็นอันหนึ่งอันเดียวกันในส่วนภาคพื้น บทกำหนดบทหนึ่งของกฎบัตรนั้น ระบุให้สมาคม ASEAN มีพันธกรณีหรือข้อผูกพันรับผิดชอบในเรื่องความเป็นประชาธิปไตยและในเรื่องสิทธิมนุษยชน นอกจากนั้น ยังกำหนดระเบียบกฏเกณฑ์ร่วมกันสำหรับการเจรจาในเรื่องการค้า การลงทุน สิ่งแวดล้อม และในด้านอื่นๆ และให้มีการตั้งเป้าหมายสำหรับการที่จะให้ภาคพื้นส่วนนี้เป็นเขตการค้าเสรีภายในปี 2558

รัฐมนตรีว่าการต่างประเทศของสิงคโปร์ นาย George Yeo กล่าวว่า เมื่อเร็วนี้ พม่าตกลงเห็นชอบกฎบัตรดังกล่าวและคงจะประกาศการตัดสินใจของตนในการประชุมครั้งนี้ ในบรรดาประเทศภาคี ASEAN 10 ประเทศนั้น มีเพียงประเทศไทย อินโดนีเซีย และฟิลิปปินส์เท่านั้นที่ยังไม่ได้รับรองความตกลงดังกล่าว

ผู้เชี่ยวชาญกล่าวว่า กฏบัตรนั้นจะเป็นเรื่องสำคัญเรื่องหนึ่งในการประชุมรัฐมนตรีว่าการต่างประเทศของภาคี ASEAN คราวนี้

Carl Thayer ผู้เชี่ยวชาญด้านความมั่นคงในภาคพื้นเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ที่มหาวิทยาลัย Australian National กล่าวว่า บรรดารัฐมนตรีว่าการต่างประเทศของภาคี ASEAN กำลังประชุมกันโดยตระหนักว่ากำลังทำงานตระเตรียมสำหรับการประชุมสุดยอดซึ่งบรรดาผู้นำรัฐบาลจะพิจารณาตัดสินใจอย่างเป็นทางการในเรื่องนี้ และการที่จะให้้กฎบัตรดังกล่าวผ่าน ภาคีทุกประเทศจะต้องรับรอง ฉะนั้น เรื่องสำคัญที่ต้องคิดทำกันตอนนี้ก็คือให้มีรายงานความก้าวหน้าที่อีกสามสี่ประเทศจะรับรองกฎบัตรนั้น

ผู้สังเกตการณ์บางคนเห็นว่า วุฒิสภาฟิลิปปินส์อาจขัดขวางการรับรองกฎบัตรดังกล่าว หากรัฐบาลทหารของพม่ายังไม่ปล่อยนางอองซานซูจีผู้นำฝ่ายค้านเป็นอิสระจากการถูกกักบริเวณอยู่กับบ้าน

สิงคโปร์ ซึ่งเป็นประธานหมุนเวียนสมัยปัจจุบันแสดงความเชื่อมั่นว่ากฏบัตรนี้จะได้รับการรับรองภายในสิ้นปีนี้

นอกจากนั้น คาดว่า บรรดารัฐมนตรีว่าการต่างประเทศของภาคี ASEAN จะหารือกันเรื่องการบรรเทาทุกข์และการจัดการกับวินาศภัยภายหลังพายุไซโคลนที่โหมกระหน่ำทำลายในพม่าและแผ่นดินไหวครั้งใหญ่ในจีนเมื่อเดือนพฤษภาคมด้วย

สมาคม ASEAN มีบทบาทสำคัญในการไกล่เกลี่ยให้มีความตกลงระหว่างพม่ากับองค์การสหประชาชาติในการพยายามเร่งให้งานบรรเทาทุกข์ดำเนินไปได้รวดเร็วขึ้น

พม่าถูกวิพากษ์ตำหนิจากชาติตะวันตกและกลุ่มทำงานเพื่อสิทธิมนุษยชนต่าง ๆ ที่จำกัดการเข้าถึงพื้นที่ประสบภัยพิบัติหนักที่สุดและปฏิเสธความช่วยเหลือโดยตรงแก่ผู้ประสบภัย

ผู้เชี่ยวชาญออสเตรเลียกล่าวว่าสมาคม ASEAN คงจะยืนยันตามการตอบสนองของทางสมาคมและตามความตกลงกับสหประชาชาติและพม่า

Carl Thayer ผู้เชี่ยวชาญด้านความมั่นคงในภาคพื้นเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ที่มหาวิทยาลัย Australian National กล่าวว่าสมาคม ASEAN จะต้องสามารถปกป้องแก้ต่างประวัติของตนในการให้ความช่วยเหลือแก่พม่าหลังจากพายุไซโคลนจากข้อกล่าวหาของชาติตะวันตกที่ว่ารัฐบาลพม่าดำเนินการล่าช้าในการช่วยเหลือบรรเทาทุกข์ผู้ประสบภัย

ขณะเดียวกัน บรรดารัฐมนตรีว่าการต่างประเทศของภาคี ASEAN ก็กำลังเตรียมต้อนรับเกาหลีเหนือเป็นประเทศในความร่วมมือกันเมื่อเกาหลีเหนือลงนามในสนธิสัญญามิตรภาพและความร่วมมือในเวลาต่อไป เป็นที่เห็นกันว่าสนธิสัญญานั้นจะเป็นก้าวการดำเนินงานที่เป็นสัญลักษณ์สำคัญของสมาคม ASEAN ในฐานะที่เป็นเวทีสำหรับการเจรจาเรื่องความมั่นคงส่่วนภาคพื้น

นอกจากนั้น สมาคม ASEAN ยังกำลังพิจารณาหาช่องทางแก้ปัญหาราคาน้ำมันเชื้อเพลิงและอาหารที่พุ่งสูงขึ้นด้วย ขณะที่มีการเตือนว่าภาวะเงินเฟ้ออาจเป็นภัยคุกคามเสถียรภาพทางการเมืองได้