Birleşmiş Milletler Dünya Habitat Günü’nün bu yılki teması, “Kentsel Geleceğimizi Planlamak.” Bu yıl dünya, önemli bir eşikten geçti. Tarihte ilk kez kentlerde yaşayanların sayısı, kırsalda yaşayanların üzerine çıktı. Uzmanlar, bu durumun ciddi bir kriz yaratacağı görüşünde.

Hindistan’ın Mumbai kentindeki gecekondularda geçen Slum Dog Millionaire filmi, 8 dalda Oscar almış, 360 milyon dolarla gişye rekoru kırmıştı. Ancak filmin başarısı, oyuncularını, kentsel yayılmanın altında ezilmekten kurtaramadı. İlkbaharda Mumbai’de yaşayan çocuk yıldız Azharuddin Muhammet İsmail’in oturduğu gecekondu, kaçak yapı olduğu için yıkıldı. Mumbai’deki gecekondularda bir milyondan fazla kişi yaşıyor. Uzmanlara göre Hindistan’da önümüzdeki 40 yıl içinde her bir dakikada 31 köylü, kentlere taşınacak. Washington’da Dünya Habitat Günü töreninde konuşan Doktor Anna Tibaijuka, kentsel yayılma tehdidine karşı uyarıda bulundu. Tibaijuka “Gelişmekte olan ülkelerde kentlere doğru göç ve kentlerdeki nüfus artışına bağlı olarak nüfus artış oranı daha da hızlandı. Ucuz konut, iş imkanları, temiz su, uygun sağlık koşulları, eğitim, sağlık, ulaşım gibi hizmetler ve doğal kaynakların sürdürülebilirliği, nufüs artışının hızına yetişemiyor,” şeklinde konuştu. Tanzanyalı yetkili, Afrika’da hızlı kentleşmenin yol açtığı kirlenme ve kalabalıklaşmanın, AIDS’ten sonraki en büyük tehdit olduğunu söylüyor. Tibaijuka, sadece gelişmekte olan ülkelerdeki kentlerin sorunlu olmadığını söylüyor. Amerika Konut ve Kentsel Kalkınma Bakanı Shaun Donovan da bu görüşe katılıyor.

Donovan, ekonomik üretimin yüzde 90’ının gerçekleştiği kentlerde nüfusun yüzde 83’ünün yaşadığını söylüyor. Mali kriz, kentlerde yaşayanlara daha çok zarar veriyor. Donovan şöyle konuşuyor: “Amerika’da ekonomik krizde en büyük darbe alan semtler, işlerini kaybedenlerin sayısının en yüksek olduğu, haciz gelen konutların sayısının en fazla olduğu, toplu taşımacılığına erişimin olmadığı, en kötü devlet okullarının bulunduğu ve sunulan ekonomik fırsatların sayısının en az olduğu yerler.”

Dünya Habitat Günü’nde uzmanlar, dünyanın dört bir yanında kentsel planlamacılıkla ilgili görüşlerini paylaşıyor. Uzmanlar bu yıl, tarihte ilk kez, küresel nüfusun yarısından fazlasının kentlerde yaşadığını açıkladı. Rock yıldızı Jon Bon Jovi, aynı zamanda evsiz hakları savunucusu. Birlik çağrısında bulunan sanatçı şöyle konuşuyor: “Birlikteliğin gücüne inanıyorum. Elele verip işbirliği yaparsak inanılmaz başarılara imza atabiliriz.”

Bir yandan da dışarıda toplanan protestocular, Amerikalı yetkilileri, düşük gelirlilerin yaşadığı konutların yıkımını durdurmaya çağırdı. Pennsylvania’dan Deborah Rothrock, Yoksullar Ekonomi ve İnsan Hakları Kampanyası’nı destekliyor. Rothrock, “Yaşadığımız yerdeki arsayı büyük bir şirket satın aldı. Hepimiz, seyyar evlerde yaşıyoruz. 30 Kasım’a kadar bu arsadan taşımamızı istediler. Arsayı boşaltmazsak evlerimizin tapusu karşılığında bize 500’er dolar verecekler,” diye konuşuyor. Rothrock, seyyar evini taşımanın 7 bin dolara mal olacağını ve şu anda bu kadar parası olmadığını söylüyor.