AQShga qarashli nodavlat tashkilot O’zbekistonda ro’yxatdan
o’tishga muvaffaq bo’lgan.
Yangi Demokratiyalar Instituti (Institute for New
Democracies) deb nomlangan tashkilot O’zbekistonda hukumat va fuqaro jamiyati
vakillari bilan demokratik jarayonlar bo’yicha hamkorlik qilmoqchi.
Ammo mustaqil kuzatuvchilar AQSh tashkilotining bu
boradagi faoliyati natija berishiga ishonmaydi.
Ma’lumotlarga ko’ra Yangi Demokratiyalar Instituti
O’zbekistonda rasman ishlash huquqini 3 yil kutgan. Shu vaqt mobaynida qator
nodavlat tashkilotlar bilan hamkorlik qilgan.
Huquq himoyachisi Abdusalom Ergashevning aytishicha, ko’p
xalqaro tashkilotlar O’zbekistondan chiqib ketayotgan bir paytda, mamlakatga kirib
kelgan bu loyiha avvaliga mahalliy faollar bilan ham yaqin hamkolikda bo’lgan.
“Xususan bir nechta inson huquqlari himoyachilarini turli
uchrashuvlarga chaqirib, inson huquqlari va demokratiya yuzasidan hukumat bilan
muloqot qilamiz deyishdi. Biz bunga ijobiy yondashdik. Lekin akkreditatsiya
olishi aniqlasha boshlangach tashkilot rahbariyati o’tkazayotgan uchrashuvlarga
huquq himoyachilarini mutlaqo chaqirmay qo’ydi”, - deydi Ergashev.
Yangi Demokratiyalar Inistituti, ayniqsa so’nggi paytda,
Mintaqaviy Siyosat Jamg’armasi bilan hamkorlikda qator tadbirlar o’tkazdi.
Mahalliy matbuotda keng yoritilgan bu xalqaro konferensiyalarda
institut tomonidan taklif qilingan ekspertlar O’zbekiston prezidenti qaroriga
ko’ra sud-huquq tizimida qilingan islohotlar, jumladan o’lim jazosining bekor
qilinishi, qamoqqa olish sanksiyasini sudlar vakolatiga o’tkazish kabi
islohotlarni demokratik yo’ldagi yuksak yutuq sifatida baholashgan.
Yangi Demokratiyalar Instituti Mintaqaviy Siyosat Jamg’armasi
tomonidan so’z erkinligiga bag’ishlangan xalqaro konferensiyada ham faol
qatnashdi.
Bu tadbir ham O’zbekistonda s’z erkinligini ta’minlash
uchun barcha sharoit yaratilganini e’tirof etdi.
“Ezgulik” inson huquqlari jamiyati vakili Abdurahmon Tashanov
Yangi Demokratiyalar Instituti muddatsiz ravishda ro’yxatga olinganini shu konferensiyalar
natijasi bilan bog’laydi.
“Ular hukumat siyosatini qo’llab-quvvatlab keldi. Hozirgacha
hukumat siyosatiga nisbatan birorta tanqidiy fikr bildirmagan. Institutni bu
darajada namoyishkorona ro’yxatga olish bilan hukumat boshqa tashkilotlarga
agar siz ham hukumat siyosatini qo’llab-quvvatlasangiz, ishlashingiz mumkin
bo’ladi demoqchi”, - deydi huquq himoyachisi.
Tashanovga ko’ra Yangi Demokratiyalar Institutidan
targ’ibot uchun foydalanilmoqda.
“Hamkolikda bir nechta xalqaro konferensiyalar
o’tkazishdi. Bu ancha kulgiga, ko’plab xalqaro tashkilotlarni tanqidiga sabab
bo’ldi, ayniqsa so’z erkinligiga bag’ishlangan qo’shma yig’ilish. Bundan
tashqari O’zbekistonda qandaydir o’zgarishlar bo’layotgani haqida turli
tadbirlar o’tkazib kelishmoqda”, - deydi Abdurahmon Tashanov.
Markazi AQShda bo’lgan Hyuman Rayts Votch (Human Rights
Watch) xalqaro inson huquqlari tashkiloti vakili Igor Voronsov O’zbekistonda
ish boshlash uchun ancha vaqtdan buyon ruxsat tegishini kutmoqda.
Tashkilotning akkreditatsiyasi bekor qilinmagan - masala
faqat tashkilot vakilini ro’yxatdan o’tkazishda. Bu rasmiy Toshkent va Yevropa
Ittifoqi o’rtasidagi muloqotlarda ham aks etgan.Muzokaralar qamroviga
qaramasdan Hyuman Rayts Votch vakili ro’yxatga olinishiga ishonch past.
Abdusalom Ergashev fikricha ruxsat faqat hukumat
siyosatini qo’llaydigan vakilga berilishi mumkin.
“Yangi Demokratiyalar Institutiga akkreditatsiya berildi,
biroq men buni AQSh va O’zbekiston o’rtasidagi yaqinlashuvdan darak beradi deb
hisoblamayman. Agar shunday maqsad bo’lganda, Hyuman Rayts Votch vakiliga
ruxsat berilardi. Ko’zga tashlanib turgan kamchiliklar haqida gapirmaganda,
Igor Voronsovga ham akkreditatsiya berilishi mumkin edi”, -
deydiErgashev.
Sharhlovchilar
ta’biricha Yangi Demokratiyalar Institutiga berilgan muddatsiz akkreditatsiya O’zbekistonda
bunday huquqqa kimlar ega bo’la olishiga ishoradir.