Amerika Ovozi ▪ Uzbek
Xolis axborot manbai

Matnning o'zi
Search

Rossiyaga oltin, Gruziyaga kumush, AQShga esa bronza?

21/08/2008

Russian soldiers sit atop a tank, with a portrait of Russian Prime Minister Vladimir Putin in the background, in Tskhinvali, the main city of the breakaway Georgian province of South Ossetia, 20 Aug 2008

Rossiya harbiy yuk mashinalari sekin-asta Gruziyani tark etar ekan, G'arb dunyosi Kremldan jarayonni tezlashtirishni so'ramoqda. Rossiya prezidenti Dmitriy Medvedev operatsiya bugun yakunlanadi degan.

Uning aytishicha Gruziya hududida faqat 500 zobit qolishi kerak. Bu orada, Rossiya parlamentida Abxaziya va Janubiy Osetiya mustaqilligini tan olish masalasi ko'tarilmoqda. Bush ma'muriyati nazarida har ikki mintaqa Gruziya tarkibida qolishi kerak.

Prezident Bush ta'biricha, Rossiya Gruziyani istilo qilib, uning demokratiyasini oyoq osti qilishga urindi. 

"AQSh Gruziya rahbariyati va bu mamlakatdagi ijobiy o'zgarishlarni qo'llab-quvvatlaydi. Uning butun xalqiga, jumladan osetin va abxazlarga ham insonparvarlik yordami beradi. Rossiya", - deydi Bush, "Abxaziya va Janubiy Osetiyani Gruziyadan ajratish harakatlarini bas qilishi lozim".

Biroq Rossiya parlamentining yuqori palatasi – Federatsiya Kengashi – kelayotgan dushanba kuni favqulodda majlis o'tkazib, Gruziyadan ajralishga urinayotgan ikki mintaqa mustaqilligini tan olish-olmaslikni muhokama qilmoqchi. Abxaz va osetinlar o'z taqdirini o'zi hal qilishi kerak deydi prezident Dmitriy Medvedev.

[insert caption here]

Ayni paytda AQSh va Yevropaning kuchli noroziligiga sabab bo'layotgan masala – Rossiyaning Gruziyani tark etishga shoshmayotgani, kerak bo'lsa vaqtni boy bermasdan Gruziya infratuzilmasini, jumladan harbiy bazalari va portlarini barbod qilayotganidir.

Rossiya qurolli kuchlar shtabi rahbarining o'rinbosari Anatoliy Nogovitsyn dastavval Gruziyaning o'zi va'dalarini bajarsin deydi. Uning aytishicha Gruziya tilka-pora bo'lgan armiyasini tiklab, oyoqqa turg'izib, yangi agressiv hujumlarga tayyorgarlik ko'rmoqda.

Kavkazdagi mojaroning asl sabablari, kim jarbiyda va kim agressor, kim qanday maqsadlarni ko'zlamoqda – bu savollar G'arb matbuoti sahifalaridan tushmay kelmoqda.

Sobiq SSSRning birinchi va oxirgi prezidenti deya tilga olinadigan Mixail Gorbachevning tanqidiy maqolalari Amerika gazetalarida chop etilmoqda.  Gorbachev Rossiyani tushunishga chaqirib, uni himoya qilib chiqmoqda, shundaymi?

Gorbachevning "Nyu-York Tayms" (The New York Times) gazetasida yozishicha, "Rossiya hech qachon urush boshlashni xohlamagan. Mojaroning asl sababchilari Gruziya prezidenti Mixail Saakashvili va uning xorijdagi homiylari". Uning tahlil qilishicha, G'arbning Gruziyani qurollantirgani va unga harbiy yordam bergani mintaqani tinchlikka emas, urushga yetaklagan. 

President Bush and Secretary of State Condoleezza Rice talk to reporters at president's ranch in Crawford, Texas, 16 Aug 2008

Mixail Gorbachev fikricha Kavkazdagi mojaro kuch bilan hal bo'lmaydi. Aksincha, tomonlar kuch ishlatmaslik to'g'risida kelishuv imzolashi, G'arb dono bo'lsa, mazkur kelishuvning ro'yobga chiqishi uchun ko'maklashishi zarur deydi Gorbachev. Agarda AQSh Rossiyani ayblab, Gruziyani qayta qurollantirsa, ziddiyat yana alanga olishi tayin.

Kavkazdagi mojaro Olimpiya musobaqasi bo'lganda, deya yozadi sharhlovchi Tomas Fridman "Nyu-York Tayms" gazetasida, Rossiya Bosh vaziri Vladimir Putinga vahshiy ahmoqlik uchun oltin medal, Gruziya prezidenti Mixail Saakashviliga o'ylamasdan chiqargan qarorlari uchun kumush medal hamda AQShning tashqi siyosat bo'yicha arboblariga kaltafahmlik uchun bronza medali tekkan bo'lardi.

Sovet Ittifoqi qulagach, AQSh Rossiyada kurtak otgan demokratik harakatlarni quvvatlash, uni Yevropa bilan yaqinlashtirish o'rniga, NATOni kengaytirishga kirishdi – bu xato siyosat, ayniqsa Rossiyaning bu tashkilotga a'zolik yo'li yopiqligini hisobga olganda, deya yozadi Tomas Fridman.

Sharhlovchi nazarida G'arb yuritgan bunday siyosat Vladimir Putinning hokimiyatga kelishiga, AQShning neftga tobeligi mahsulot narxini ko'tarib Rossiya kuch-qudratining tiklanishiga hamda Putin ranj-alamini Gruziyadan olishiga zamin yaratdi. 

G'arbning NATO bo'yicha siyosati o'zgarmas ekan, XXI asr Rossiyani jilovlash harakati bilan o'tadi, deya xulosa qiladi siyosatdonlar.

emailme.gif Xabarni jo'nating
printerfriendly.gif Bosma uchun

  Bosh mavzu
Avtokratiyadan demokratiya sari... Siyosiy tajribalar

  Boshqa xabarlar
Rahbariyat o'zgarishi qaltis va murakkab jarayon
Yevropa Barak Obamadan qanday o'zgarishlar kutmoqda?
Xillari Klintonga O'zbekistonda umid bilan qarashmoqda
Inqiroz paytida umid badavlat va saxiy odamlarga bog'langan
AQSh Pokistonni Mumbay xuruji bo'yicha hamkorlikka chaqirmoqda
Obama ma'muriyati Afg'onistonda yangi strategiya bo'yicha ish ko'radi
Yevropa Ittifoqi bilan yaqinlashuvdan oddiy xalq nima naf ko'radi?
Bush prezidentlik yillarini sarhisob qilmoqda
AQSh iqtisodiyoti rasman tanazzulda
O'zbekiston-Rossiya aloqalari rasmiy darajada rivojlanmoqda xolos
Xillari Klinton - davlat kotibi lavozimiga nomzod
AQSh Mumbaydagi terror xurujini tergov qilishga yordam beradi
Lora Bush: AQSh Afg'onistonni yakka tashlab qo'ymaydi
"Amerika Ovozi" muxlislar savollariga javob beradi
Mintaqa davlatlari birlashishiga umid bormi?