NATO rasmiylari nazarida Rossiya bilan gaplashmasdan iloj yo'q. Lekin Kreml bu harbiy ittifoqning asosiy maqsadlariga qarshi.
NATO,
Shimoliy Atlantika ittifoqi davlatlari Rossiya bilan aloqalarni yaxshilash
umidida.
Lekin ayrim mutaxassislar masalaga ehtiyotkorlik bilan yondashmoq lozim
degan fikrda.
NATO rasmiylari nazarida “Rossiya global siyosiy o’yinchi va u
bilan gaplashmasdan iloj yo’q”.
NATO-Rossiya
Kengashi 2002 yilda tashkil etilgan bo’lib, Sovuq Urush davrida bir-biriga
g’anim bo’lgan tomonlarni yaqinlashtirishni maqsad qilgan edi.
Terrorizm va
yadroviy qurollarni tarqatmaslik kabi o’zaro manfaatli yo’nalishlarda
hamkorlikni kuchaytirish hamda va mudofaa sohasidagi bahs-tortishuvlarni hal
etishda kengashning o’rni muhim.
Biroq
o’tgan yili Rossiya Gruziyaga hujum qilgach kengash faoliyati to’xtagan. NATO
o’shanda Kremlni ortiqcha kuch ishlatganlikda ayblagan. Rossiya qo’shinlari
Gruziyani butunlay tark etmaguncha aloqalar muzlatilgan edi.
Bugun
harbiy blok Rossiya bilan muloqotni jonlantirish niyatida. Sabab oddiy, deydi
NATO rahbari Yap de Xup Sxeffer.
“Rossiya
xalqaro sahnada muhim davlat, global o’yinchi. Muloqot qilmay bo’lmaydi”, -
deydi Sxeffer.
NATO
sammitida ilk bor ishtirok etgan AQSh Davlat kotibasi Xillari Klinton ham shu
fikrda.
“G’arb
va Rossiya o’rtasida jiddiy kelishmovchiliklar mavjud. Lekin hamkorlikdan boshqa
yo’l yo’q. Manfaat va qarashlar to’qnash kelgan hollarda ham konstruktiv dialog
olib borishimiz kerak”, - deydi Xillari Klinton.
Tahlilchi
Jeyson Layl nazarida esa Rossiya hamkorlik maqsadidan yiroq. Kreml Gruziya bilan sulh shartlarini buzib,
Abxaziya va Janubiy Osetiyada yaxshiroq o’rnashib olish, harbiy bazalarini
kengaytirish harakatida”,- deydi u.
Boshqa
bir mutaxassis, Shon Key deydiki, NATOning 26 a’zosi orasida Rossiyaga nisbatan
munosabat turlicha.
Hamkorlik
taklifi, deydi Shon Key, asosan Germaniya va Fransiyadan chiqqan. Ular arazni
bas qilib, Kremlni jazolash uzoqqa bormasligini aytmoqda.
“Rossiya
bilan harbiy hamkorlikni tiklashga alyansning Sharqiy Yevropadagi a’zolari
qarshi”,- deydi siyosatshunos.
Olim
Jeyson Layl fikricha hozircha Rossiyadan yuz o’girmaylik deb chiqayotgan
davlatlar qo’li baland kelmoqda.
“Yevropa neft va gaz ta’minoti uzilmasin desa
Kreml bilan aloqada bo’lib turgani ma’qul”,- deydi u.
Yana
bir muhim omil - Obama ma’muriyatining Moskva bilan munosabatlarni yangilash
istagidir.
AQShning Rossiyaga nisbatan siyosatini o’rganuvchi komissiya
a’zolari o’tgan hafta Moskvada prezident Dmitriy Medvedev bilan uchrashib
qaytdi.
Tajribali diplomat va qonunchilardan iborat bu guruh prezident Obamaga xalqaro
masalalarda Rossiya bilan yaqinroq ishlashni tavsiya etmoqda.
Robert
Xanter, AQShning NATOdagi sobiq elchisi nazarida Rossiyaga nisbatan ishonch
yo’q va uni tiklash uchun Kreml Kavkazdagi kabi bosqinchlik siyosatidan voz
kechishi lozim.
Aks holda, deydi u, bugungi diplomatik harakatlar samara
bermaydi.