VOANews.com

Amerika Ovozi▪ Uzbek Xolis axborot manbai

 
45 tilda xabarlar
Muallimlik AQShda ham sharafli kasb


23/03/2009

[insert caption here]
Prezident Barak Obama fikricha Amerika ta'lim sohasini isloh qilish kerak. 

"Amerika - ilm-fan mayog’i" degan nomini tiklash lozim",- deydi u. 

"Yaxshi muallimlarni siylaymiz", - deydi prezident.

Ustoz dunyoning boshqa qismlarida bo'lgani kabi AQShda ham muqaddas inson. O’qituvchilik - oliy kasb.  

Obama ishini biladigan domlalarga yaxshi haq to’lab, talabga javob bermaganini bo’shatishni taklif qilmoqda.

"Kelajak",- deydi u, "yosh avlodga yaxshi ta’lim bera olgan millatniki".

Obama tashabbusiga qarshi chiqayotganlar ko'p. Ular nazarida prezident olg'a surayotgan raqobat tushunchasi ilmiy hamkorlikni cheklashi mumkin. Domla-domlaga sherik, suyanchiq bo’lishi kerak, deydi ular. 

Boshqalar nazarida esa raqobat hamisha sifatni oshiradi. Saviyangiz qanchalik baland bo'lsa, yoshlarga qanchalik boy bilim bera olsangiz, marra sizniki, aks holda o'rinni bo'shating, deydi Obama taklifini yoqlab chiqayotgan mutaxassislar. 

Arkanzas Universitetida ta’lim olgan o’zbekistonlik talaba deydiki, AQShda yoshlar o'z domlalarini erkin baholay oladi. 

[insert caption here]
“Bu yerda internet orqali ham, masalan, www.ratemyprofessor.com saytiga kirib talabalar o’z fikrini bildiradi – shu domla yaxshi yoki yomon deb". 

Amerika universitetlarida talabalarga dars va domlani tanlash huquqi beriladi. 

Siz sohangiz bo'yicha muayyan darslarni olishingiz shart. Shu qatorda ayrim fanlarni erkin ravishda ham o'qishingiz mumkin. Ana shunda siz ularni domlaga qarab tanlash imkoniyatiga egasiz. 

Har bir univetsitetda o'qituvchilarning reytingi bor, qolaversa har bir domla haqida izchil ma'lumot beriladi.  

Talaba ko'p hollarda uni shu manbalar asosida tanlaydi.

Najia Badikova Jorj Vashington Universitetida Markaziy Osiyo va  Yevrosiyo geosiyosatidan dars beradi. 

Uning aytishicha, Amerikada ilm-fan arboblariga hurmat baland.

“Talabalar professorni izzat qiladi. Albatta, hamma yerda bo’lgani kabi ustidan kulib, hazil qilishlari ham mumkin”,- deydi Najia Badikova.

Biroq Amerikada muallimlarning oyligi shifokor yoki boshqa soha egalarinikidan yuqori emas. Boshlang'ich, o'rta va yuqori sinf o'quvchilarigab bilim beradigan muallimlar oliygohlarda ishlaydigan pedagoglarga qaraganda kamroq maosh oladi. Universitetda ham qancha topishingiz ilmiy darajangizga bog'liq. 

Masalan, "Forbs" (Forbes) jurnalida yaqinda chiqqan ma'lumotga ko'ra, huquqdan dars beruvchi professorlar to'liq stavkada ishlasa, yiliga o’rtacha 90 ming dollar haq olar ekan.

"Amerika Ovozi" bilan suhbatlashgan o'zbekistonlik talabaning aytishicha bu davlatda ham yaxshi va yomon domlalar bor.

“Misol uchun biror dars olishdan oldin men o’rtog’imdan yoki kattaroq kursdagi bolalardan shu domla haqida nima deb o’ylaysan deb so’rayman. Ular bu domla juda qattiqqo’l, fani qiyin, desa, albatta qo’rqaman. Boshqa domlani tanlashga harakat qilaman. Bu yerda ham o’ziga yarasha qattiqqo’l, yaxshi yoki yomon domlalar bo’ladi – hammasi bor. Lekin qo’rqish faqat o’qitish jihatidan bo’lishi mumkin, o’qituvchidan hech kim avtoritar-zulmkor odam sifatida qo’rqmaydi”.

Najia Badykova asli Turkmanistondan. AQShda domla bo’lishning farqli tomonlarii haqida shunday deydi:

“Umuman, meni hayron qoldirgan narsa shu bo’ldiki, bu yerda student va domla bir-birini teng ko’radi. Bu menga juda yoqdi. Menimcha, o’qitish shunday bo’lishi kerak”, - deydi u.


Download Lavhani tinglang
Download  (MP3)
Listen to This Report Lavhani tinglang
Tinglang (MP3)
E-mail This Article Xabarni jo'nating
Print This Article Bosma uchun
  Shu mavzuda
Vatanda jinoyatchi, xorijda yurtining "sodiq o'g'loni"
AQSh oliygohlarida o'qish oson emas, ammo eshiklar ochiq
Axborot asrida sifatli axborot topish amri mahol
Ziyolilar: Musulmon jamiyatlarini nopok siyosat qiynamoqda
AQSh olimlari O'zbekiston bilan keng hamkorlikka tayyor
Musulmon adib dindoshlarini uyg'onishga chaqirmoqda
Ijtihodchi, islohotchi musulmonlar ko'paymoqda
AQShda o'qish imkonini beruvchi tashkilot O'zbekistonda endi yo'q
"Markaziy Osiyoda musulmonlar o'zlik izlamoqda"
AQShda magistratura darajasi uchun o'qishni xohlaysizmi?
Olimlar ilmiy hamkorlik va aloqa muhim ekanini eslatmoqda
Taniqli olim Xayrulla Ismatullayevni xotirlab…
Fulbraytning magistrlik dasturiga hujjatlar qabul qilinmoqda
Xorijga ketgan mutaxassislar vataniga sarmoya kiritmoqda
AQShda o'zbekistonliklar qayerda va kim bo'lib ishlamoqda?
Tadqiqotchilar uchun AQShda izlanish imkoniyatlari
Muhojir ota-onalar: bolani o'qitish har yerda katta pul
Amerikada muhojir uchun o'z sohasida ishlash oson emas
AQShda moliyaviy tanglik; xorijlik talabalar qay ahvolda?
"Amerika Ovozi" muxlislar savollariga javob beradi
Amerikaning yashash uchun xavfsiz va qulay maskanlari
AQShda siyosat sirlarini o'rganishni istaganlar, qaydasiz?
Tibbiy xato fojiaga yetaklaydi, ammo professional uni tan oladi
Qo'li gul inson istagan yerda yo'lini topib ketadi
O'zbekistonlik yetim bolalar AQShda panoh topishi mumkin
O'zbekistonlik mehnatkash yoshlar yozni AQShda o'tkazdi
Imtihon natijasidan shubha qilsangiz, apellyatsiyaga yo'llang
Amerikada Markaziy Osiyo tillarini o'qitish ancha kamaygan
Amerikada qolishning eng oson yo'li soxta nikohmi?
AQShda o'qish va ishlash imkoniyatlari: muxlislar savoliga javob
 
  Bosh mavzu
O'zbekistonlik muhojirlar: Amerikadagi hayot quvonchlari va tashvishlari  Audio Clip Available

  Boshqa xabarlar
Turk-arman mojarosi yuzasidan bahslar davom etmoqda
Tahlilchilar: Isroil-Falastin nizosini cho'zishdan manfaatdorlar ko'p
Qoradoriga qarshi kurashayotgan ayol agentlar
Falastin davlatini barpo etish uchun ikki yil muhlat
AQSh va Rossiya: Strategik qurollar bitimi deyarli tayyor
Qirg'izistonda matbuot va muxolifatga tazyiq kuchaygan  Audio Clip Available
Amerika diplomati Jorj Mitchell hafta oxirida Yaqin Sharqqa boradi
O'zbekiston hukumati Internetni cheklashda davom etmoqda
AQSh-O'zbekiston orasida muzokaralar; konkret qadamlar zarurati
O'zbekiston va Qozog'iston mintaqada GESlar qurilishiga qarshi
Amerikada ilm olib vatanga qaytish ishtiyoqidagi yoshlar
Afg'onistonda AQSh qo'shinlari NATO boshqaruviga o'tadi
AQSh Yaqin Sharq tinchlik jarayoniga vositachilik qila oladimi?
Tahlilchilar: BMTda O'zbekistonga doir muloqot hissiyotli kechdi  Audio Clip Available
Qirg'iz oqsoqollari Amerika ketsin deydi, keng omma qanday fikrda?
Xillari Klinton: Ayollar manfaati birinchi o'rinda turishi kerak
Tojikiston: Afg'on zaminida tinchlikka erishish mumkinmi?
Tarixdan saboqlar: AQShga juda qimmatga tushgan yana bir urush
Afg'onistonga tinchlik kelsa, mintaqa uchun imkoniyatlar ko'payadi
Faollar: AQSh-O'zbekiston muloqotida huquq chetda qolmasin
Amerikalik yozuvchi yangi kitobida O'zbekistondan gap ochadi  Audio Clip Available
BMT maxfiy qamoqxonalarni tekshirmoqda, ayrim davlatlar norozi
BMTda O'zbekistonda inson huquqlariga doir ahvol o'rganilmoqda  Audio Clip Available
O'zbekiston BMT huquq bitimiga qanchalik rioya qilmoqda?