Có lẽ cuộc tranh luận được mọi người trông đợi nhất trong cuộc vận động bầu cử Tổng Thống Hoa Kỳ năm nay là cuộc tranh luận sắp sửa diễn ra trong ngày hôm nay tại thành phố St Louis ở bang Missouri. Hai ứng cử viên Phó Tổng Thống, là bà Sarah Palin thuộc Đảng Cộng Hòa và ông Joe Biden của Đảng Dân Chủ, sẽ tham gia cuộc tranh luận duy nhất của họ nội trong ngày hôm nay. Thông tín viên Jim Malone của đài VOA có thêm một số chi tiết sau đây.

Ứng cử viên phó tổng thống đảng Cộng Hòa Sarah Palin (trái) và ứng cử viên phó tổng thống đảng Dân Chủ Joe Biden

Cuộc tranh luận trong ngày thứ Năm sẽ là một thử thách khó khăn nhất mà Thống Đốc Sarah Palin sẽ phải đương đầu tính cho tới nay.

Bà Palin đã gây phấn khởi cho các thành phần bảo thủ có khuynh hướng  xã hội trong nội bộ Đảng Cộng Hòa, sau khi bà bất ngờ được Thượng Nghị Sĩ John McCain chọn ra đứng chung liên danh với ông trong tư cách ứng cử viên Phó Tổng Thống Mỹ.

Tuy nhiên trong một số cuộc phỏng vấn chiếu trên đài truyền  hình gần đây, người ta có cảm tưởng rằng lập luận của bà Palin đôi khi không vững vàng và bà đã đưa ra một số câu trả lời đầy vẻ ngập ngừng.

Một số nhà bình luận bảo thủ đã phê bình rằng bà Palin không có đủ khả năng để trở thành Phó Tổng Thống Hoa Kỳ.

Bà phản bác giới chỉ trích bà trong một cuộc phỏng vấn mới đây trên đài truyền hình CBS.

Bà Palin nói: “Không những tôi đã sẵn sàng, mà còn sẵn lòng và có đủ khả năng để phục vụ trong tư cách một Phó Tổng Thống bên cạnh Thượng Nghị Sĩ John McCain, nếu các công dân Mỹ trao cho chúng tôi cái vinh dự được phục vụ họ.”

Thượng Nghị Sĩ John McCain tiếp tục nhấn mạnh rằng cảm giác phấn chấn tinh thần mà bà Palin đã khơi lên trong thành phần ủng hộ Đảng Cộng Hòa vượt trội những quan tâm về chuyện bà không có nhiều kinh nghiệm về các chính sách đối ngoại, hoặc kinh nghiệm trên chính trường quốc gia.

 Thượng Nghị Sĩ McCain nhận định: “Trong nội bộ Đảng Cộng Hòa và trên khắp nước Mỹ, thành thật mà nói, tôi chưa từng thấy mức độ phấn chấn tinh thần như thế, trước đó.”

Bà Palin sẽ phải đối phó với một đối thủ dầy kinh nghiệm tại Washington, là Thượng Nghị Sĩ đại diện cho bang Delaware, ông Joe Biden.

Ông Biden đã được bầu vào Thượng Viện Hoa Kỳ lần đầu vào năm 1972, và đã có nhiều năm kinh nghiệm trong Ủy Ban Quan Hệ Nước Ngoài của Thượng Viện Hoa Kỳ, chuyên xử lý các vấn đề chính sách đối ngoại.

Ông Joe Biden còn là một chính khách quyết tâm đã từng tham gia hai chiến dịch vận động để được dự cuộc đua vào Tòa Bạch Ốc, mặc dù ông đã thất bại trong cả hai chiến dịch đó. Giờ đây, Thượng Nghị Sĩ Biden được mặc nhiên coi như nhân vật cầm đầu các cuộc tấn công nhắm vào các đối thủ chính trị của ứng cử viên Tổng Thống Đảng Dân Chủ, ông Barack Obama.

Ông Biden nói: “ Xin đừng hỏi tôi ai là người sát cánh với giới trung lưu đang cố gắng  để xoay xở trong sinh hoạt hàng ngày. Chắc chắn người ấy không phải là ông George Bush mà cũng không phải là ông John McCain.”

Tuy nhiên, ông Biden là người dễ đưa ra những phát biểu không thích hợp, và trong quá khứ ông đã bị chỉ trích là “nói quá nhiều.”  

Mặc dù vậy, Thống Đốc Palin mới là người sẽ phải cố gắng nhiều nhất để chứng tỏ mình có đủ khả năng, trong cuộc tranh luận sẽ diễn ra trong ngày thứ Năm.

Ông Bruce Miroff một chuyên gia chính trị tại Đại Học Bang New York ở thành phố Albany nhận định: “Quả thật bà Palin đang ở trong thế thủ. Lẽ dĩ nhiên, phải theo dõi xem liệu ông Biden có phạm những lỗi lầm gì trong những lời phát biểu của ông hay không. Tuy nhiên, dưới con mắt của đông đảo cử tọa, có phần chắc trọng tâm cuộc tranh luận sẽ tập trung quanh cá nhân bà Palin, liệu bà có thể chứng tỏ bà là một nhân vật có đủ tư cách đóng vai trò của bà hiện nay, một ứng cử viên Phó Tổng Thống, hay bà không có đủ tư cách để đóng vai trò ấy.”

Sự tò mò về bà Palin đang khiến  công chúng  chú ý nhiều  đến   cuộc tranh luận sẽ diễn ra hôm nay.

Tuy nhiên chuyên gia Larry Sabato của Đại Học Virginia lưu ý rằng dựa trên lịch sử, cử tri không quyết định lá phiếu dựa trên cảm nghĩ của họ về các ứng cử viên Phó Tổng Thống.

Ông Sabato giải thích: “Nói một cách tổng quát, khi mà các cử tri độc lập cuối cùng đi đến quyết định dứt khoát của họ giữa lúc ngày bầu cử đang đến gần, họ sẽ chọn lựa giữa hai người, hai nhân vật chính mà một trong hai người đó, tức là 2 ứng cử viên tổng thống, sẽ chiếm được chiếc ghế trong Phòng Bầu Dục tại  Tòa Bạch Ốc. Đó mới là trọng tâm của cuộc bầu cử.”

Sau cuộc tranh luận hôm thứ Năm giữa hai ứng cử viên Phó Tổng Thống, còn hai cuộc tranh luận khác nữa giữa hai ứng cử viên Tổng Thống, là Thượng Nghị Sĩ Barack Obama và Thượng Nghị Sĩ John McCain. Cuộc tranh luận thứ nhất sẽ diễn ra tại bang Tennessee vào ngày 7 tháng 10, và cuộc tranh luận còn lại sẽ được tổ chức tại New York vào ngày 15 tháng 10.