Ủy Ban Bầu Cử Zimbabwe đã tuyên bố Tổng thống Robert Mugabe thắng với đa số áp đảo trong cuộc bầu cử Tổng thống vòng nhì hôm thứ sáu. Ủy ban nói rằng ông Mugabe thu được một số phiếu gấp 9 lần lãnh tụ đối lập Morgan Tvangirai thuộc đảng Phong Trào Thay Đổi vì Dân Chủ.
 

Ông Mugabe trong lễ tuyên thệ nhậm chức

Trong cuộc bầu cử vòng đầu ngày 29 tháng 3, ông Tvangirai chỉ thu được có 43% tổng số phiếu. Ông Tvangirai đã chiếm được nhiều phiếu nhất trong cuộc bầu cử đó, tuy nhiên ủy ban bầu cử tuyên bố rằng ông không thu được đủ túc số để khỏi phải qua cuộc bầu cử vòng nhì. Lãnh tụ đối lập đã rút lui khỏi cuộc bầu cử vòng nhì vào chủ nhật trước, nhưng ủy ban bầu cử nói họ không công nhận sự rút lui này.

Ủy ban bầu cử đã cho công bố kết quả cuộc bầu cử hôm thứ sáu trong khoảng thời gian chưa đầy 48 tiếng đồng hồ, khác hẳn với khoảng thời gian kéo dài 5 tuần lễ chờ đợi kết quả cuộc bầu cử vòng đầu hồi tháng 3.

Lễ tuyên thệ tái nhậm chức của ông Mugabe đã bắt đầu chỉ mấy phút sau khi kết quả chính thức được công bố. Trong bài diễn văn đọc vào dịp này, tổng thống Mugabe kêu gọi 'mở đối thoại nghiêm túc 'với phe đối lập để hạ giảm tôi đa những dị biệt và gia tăng hợp tác.

Nhưng quốc hội Liên Châu Phi đã có 16 toán quan sát viên tại khắp nước Zimbabwe. Tổ chức này đã dưa ra một phúc trình dài 3 trang nói rằng cuộc bầu cử không tự do và không công bằng. Phúc trình lên án những hành vi bạo động xảy ra trước ngày bầu cử và gọi bầu không khí chính trị tại Zimbabwe là 'căng thẳng, đầy thù nghịch, bất ổn ở mức độ cao và còn bị che phủ vì bóng đen của những hành vi hăm dọa, bạo động, bắt cóc; dân chúng phải bỏ nhà cửa dời cư và nhiều người bị hạ sát'.

Nhiều quan sát viên cho biết họ vui mừng vì nay có thể ra khỏi nước này vì họ lo sợ cho sự an toàn của họ.  Nhiều quan sát viên thuộc Cộng Đồng Phát Triển Nam Châu Phi cũng nói là cuộc bầu cử vừa không tự do vừa không công bằng.

Nhóm Quan sát của Quốc Hội liên Châu Phi và từng cá nhân các quan sát viên của Cộng Đồng Phát Triển nam Châu Phi thuật lại rằng họ đã chứng kiến nhiều vụ cưỡng bách cử tri đi bầu vào thứ sáu vừa qua. Họ cho biết đã gặp những người bị hăm dọa là sẽ bị giết chết nếu không chịu đi bầu.

Tại thủ đô Harare, nhiều người tại những khu ngoại ô đông dân, cho biết họ đã phải đi bầu vì sợ bị trả thù nếu như ngón tay út của họ không được đánh dấu bằng mực khó phai chứng tỏ là họ đã đi bầu.

Hôm chủ nhật, một chủ trại ở miền bắc Zimbabwe nói với thông tín viên của đài VOA rằng ông và 80 công nhân của ông đã phải đi bầu với một cảnh sát viên kèm bên cạnh trong phòng phiếu. Ông cho biết ông và những người làm công cho ông không có chọn lựa nào khác hơn là phải bầu cho ông Mugabe.

Những đoàn thể tranh đấu cho nhân quyền nói rằng những người ủng hộ cho phe đối lập tại Zimbabwe đã là nạn nhân bị nhắm tới của những hành vi bạo động tàn nhẫn được nhà nước bảo trợ trong cuộc tranh cử, khiến hơn 80 người đã thiệt mạng và buộc 200,000 người phải bỏ chạy khỏi nhà đi lánh nạn.

Những người chỉ trích Tổng thống Mugabe đang nhắc lại lời kêu gọi đòi quốc tế phải có hành động chống lại chính phủ của ông. Thủ tướng Kenya đòi Liên Hiệp Châu Phi phải đưa quân đến Zimbabwe để giúp giải quyết cuộc khủng hoảng. Tổng giám mục Desmond Tutu của Nam Phi nói rằng 'có lý do vững chắc' để đưa lực lượng quốc tế đến vãn hồi hòa bình tại Zimbabwe sau cuộc bầu cử đầy bạo động.

Nhưng các giới chức thuộc Liên Hiệp Châu Phi hôm chủ nhật lên tiếng rằng có phần chắc sẽ không có chuyện gửi binh sỹ gìn giữ hòa bình đến Zimbabwe. Các bộ trưởng ngoại giao của Liên Hiệp Châu Phi họp tại Ai Cập hôm thứ bảy kêu gọi mở đối thoại giữa chính phủ và phe đối lập của nước này.

Các giới chức của Liên Hiệp Châu Phi cho biết Zimbabwe không chính thức có tên trên chương trình nghị sự tại hội nghị thượïng đỉnh của Liên Hiệp theo thời biểu sẽ diễn ra hôm nay ở Ai Cập. Nhưng ông Mugabe đã tỏ ý cho biết là ông sẽ tham dự hội nghị này.