Các nhà tổ chức một hội nghị nhằm cổ vũ cho môn bóng đá như là một công cụ của hòa bình đã hoãn hội nghị lại sau khi chính phủ Nam Phi từ chối cấp chiếu khán nhập cảnh cho Đức Đạt Lai Lạt Ma đến dự hội nghị. Từ Johannesburg, thông tín viên Delia Robertson của Đài Tiếng Nói Hoa Kỳ gởi về bài tường trình sau đây.

Ðức Ðạt Lai Lạt Ma, nhà lãnh đạo tinh thần của Tây Tạng

Một ủy ban ở Nam Phi, nước tổ chức giải vô địch bóng đá thế giới World Cup 2010, đã có sáng kiến tổ chức một cuộc họp mặt quốc tế, lấy tên là Hội nghị Hòa bình Nam Phi, nhằm dùng sức mạnh của môn bóng đá để cổ xúy cho hòa bình và chống lại chủ nghĩa phân biệt chủng tộc và bài ngoại.

Sáng kiến của Ủy ban này nhận được sự ủng hộ của các khôi nguyên giải Nobel Hòa bình Nam Phi như Cựu Tổng thống Nelson Mandela, đức Tổng Giám mục Desmond Tutu, và cựu Tổng thống F.W. de Klerk.

Các khôi nguyên Nobel Hòa bình này đã mời Đức Đạt Lai Lạt Ma, cùng với Ủy ban Nobel Hòa bình, và các nhân vật có uy tín khác đến tham dự hội nghị.

Ông Irvin Khoza, Chủ tịch ủy ban tổ chức nói rằng giờ đây việc chính phủ từ chối cấp chiếu khán nhập cảnh cho Đức Đạt Lai Lạt Ma đến dự hội nghị đã đẩy các nhà tổ chức vào một vị thế không thể bào chữa được, buộc họ phải hoãn lại hội nghị chứ không còn cách nào khác hơn.

Ông Khoza nói: “Vì mục đích của hội nghị là hòa bình, các nhà tổ chức không mong muốn đặt Ủy ban Nobel Hòa bình vào tình huống sẽ sinh ra mâu thuẫn giữa ủy ban và các thành viên là khôi nguyên giải Nobel Hòa bình của ủy ban. Do đó các nhà tổ chức đã quyết định trong một tinh thần hòa bình là hoãn lại Hội nghị Hòa bình Nam Phi để bảo đảm rằng hội nghị sẽ được tổ chức trong những điều kiện thực sự mang lại lợi ích.”

Quyết định hoãn hội nghị lại diễn ra sau khi đức Tổng Giám mục Tutu và cựu Tổng Thống  de Klerk quyết định rút khỏi hội nghị. Ông Mandela cũng không định tham dự hội nghị.

Ðức Tổng Giám Mục Desmond Tutu

Giám mục Tutu nói rằng từ chối cấp chiếu khán nhập cảnh cho Đức Đạt Lai Lạt Ma là một hành động đáng xấu hổ, và Nam Phi đã chịu thua áp lực của Trung Quốc một cách nhục nhã.

Người phát ngôn Themba Masebe của chính phủ Nam Phi nói rằng quyết định không cấp chiếu khán không có liên quan gì đến chính phủ Trung Quốc, mà ngược lại, chính phủ Nam Phi không muốn vấn đề Tây Tạng làm ảnh hưởng đến World Cup 2010.

Tuyên bố của phát ngôn viên Masebe hình như mâu thuẫn với phát biểu của một quan chức Đại sứ quán Trung Quốc ở Pretoria. Quan chức này nói với báo chí địa phương rằng chính phủ Trung Quốc yêu cầu Nam Phi không cấp chiếu khán nhập cảnh cho Đức Đạt Lai Lạt Ma.

Nam Phi chiếm 20% kim ngạch thương mại của Trung Quốc tại châu Phi, và năm ngoái các chính đảng cầm quyền của hai nước đã ký một thỏa thuận ghi nhớ mà không công bố nội dung của thỏa thuận.

Tuần báo có uy tín tại Nam Phi, tờ Mail and Guardian hồi tuần trước tường trình rằng Đảng Cộng sản Trung Quốc tài trợ cho chiến dịch vận động tranh cử của Đảng Quốc gia châu Phi.

Trong một bài báo đăng trên mạng Internet, tờ Mail and Guardian nói rằng đảng này còn nhận tiền vận động tranh cử từ các đảng đương quyền ở Ấn Độ, Angola, và Guinea Xích Đạo.